0bdd31fcdfed760ab5d74bc6c579afa2.pdf
Media
Part of Wystawa podhalańska / Lud, 1910, t. 16
- extracted text
-
Kronika etnograficzna
b) zbieranie potrzebnych funduszów na koszta pomieszcze
nia i utrzymania muzeum drogą wkładek członków, darowizn
jednorazowych, zapisów, subwencyi przeróżnych;
c) zakupywanie okazów muzealnych, przyjmowanie darów
i depozytów do muzeum,
d) utrzymywanie stosunków wzajemności z instytucyami
i towarzystwami o pokrewnych celach.
Członkiem zwyczajnym Towarzystwa może być każdy
bez różnicy płci, także osoby prawne, jak Towarzystwa, instytucye i t. d. Członkowie winni według sił swoich popierać cele
Towarzystwa i uiszczać wkładkę roczną w kwocie 12 koron
(10 marek, 5 rubli).
Z krótkich powyższych danych każdy wyczytać może,
w jaki sposób mógłby przyczynić się do rozwoju tego To
warzystwa, względnie tego Muzeum. Przy dobrej chęci każdy
choćby najbardziej oddalony, choćby najbardziej ubogi, może
służyć tej instytucyi, a przez to nauce polskiej i ojczyźnie, bądź
to nadsyłając okazy etnograficzne w darze lub w depozycie,
bądź to wspierając Towarzystwo materyalnie, bądź to interesu
jąc się jego sprawami i szerząc to zainteresowanie.
Najważniejszy krok już został zrobiony: iMuzeum zało
żono, urządzono, od 19. lutego 1911 jest otwartem dla publi
czności w skromnym na razie, najętym lokalu (Kraków ulica
Studencka 1. 9 parter). Kustoszem tego Muzeum jest inspektor
p. Seweryn Udziela. Żywimy nadzieję, że z czasem rozwinie się
z niego wielkie centralne Polskie Muzeum etnograficzne, że
w jego salach intenzywnie się będzie pracowało nad poznaniem
naszego ludu, że stąd oświata wyjdzie i otworzy naszym war
stwom oczy na piękność i odrębność naszego ludu. My, co
się żywo sprawą interesujemy i których nasz lud blizko obcho
dzi, życzymy nowemu zakładowi „Szczęść Boże“ i gorąco po
lecamy wszystkim, choćby dalekim i ubogim braciom naszym
sprawę nowego Muzeum etnograficznego w Krakowie: ma ono
wielkie narodowe i kulturalne zadanie, a spełnić je może tylko
tylko przy jednomyślnem poparciu przez cały naród polski.
Dr. Ludomir Sawicki.
Wystawa Podhalańska. Jak już wiadomo z doniesień dzienników
odbędzie się we Lwowie w salach Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pię
knych „Wystawa Podhalańska“.
— 425 —
Kronika etnograficzna
Przedmiotem tej wystawy będą okazy pierwotnej, rodzimej sztuki
podhalańskiej, a następnie rozwinięty z nich przemysł artystyczny, znany
pod nazwą stylu zakopiańskiego. Wystawa obejmie zatem budownictwo,
(modele, plany), meblarstwo, sprzęty różnego rodzaju, tkactwo arty
styczne (kilimy), hafty artystyczne, wyroby galanteryjne, ceramikę i t. d.
Ponadto wystawa ta, chcąc przedstawić z jednej strony tło kraj
obrazowe i etnograficzne, z drugiej dać obraz ruchu artystycznego, roz
wijającego się tak intenzywnie w Zakopanem, ruchu, który może mieć
duży wpływ na kierunek i rozwój przemysłu artystycznego, a który dziś
już ma pewne indywidualne cechy, obejmuje także dział sztuki czystej
(malarstwo i rzeźbę) bądźto osiadłych w Zakopanem i okolicy, bądźto
szukających tam tematu do swojej twórczości artystów.
Komitet żywi nadzieję, że wystawa ta przyczyni się do spopula
ryzowania tej sztuki w szerokich warstwach społeczeństwa, a przez lo,
iż da w przybliżeniu dokładny jej obraz, wywoła tak pożądaną krytykę,
która może wpłynąć na przyszły jej rozwój i kierunek.
Komitet zwraca się przeto z gorącą prośbą do wszystkich, którzy
są w posiadaniu okazów pierwotnej sztuki rodzimej lub rozwiniętych
z niej przedmiotów artystycznych (mebli, sprzętów, naczyń, tkanin i t. p.)
jak i do wytwórców, wreszcie do artystów-malarzy, rzeźbiarzy i archi
tektów, o wzięcie udziału w wystawie i zawiadomienie nas jak najrychlej
o ilości i jakości rzeczy, które zechcą posłać.
Przesyłki należy adresować do komitetu „Wystawy Podhalańskiej ,
Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych, Lwów ul. Dzieduszyckich 1. 1.
Wystawa zostanie otwarta 15. marca i potrwa do 1. maja b. r.
Prezydyum komitetu Wystawy stanowią: Jan Gwalbert Pawlikowski,
Jan Kasprowicz, Tadeusz Rutowski, Stanisław Reychan, Aleksander Lisiewicz, Bolesław Wysłouch.
Wykłady prof. St. Dobrzycklego o poezyi ludowej. W dniach
od 9 do 14 stycznia b. r. wygłosił we Lwowie prof. Uniwersytetu fryburskiego, Dr. Stanisław Dobrzyckiw cyklu powszechnych wy
kładów Uniwersyteckich sześć odczytów o polskiej poezyi ludowej.
Prelegent starał się w ciasnych ramach kilkugodzinnego wykładu
zawrzeć wszystkie najważniejsze zagadnienia, łączące się z kwestyą pol
skiej poezyi ludowej. Omawiał więc pokrótce wskazówki i ślady istnienia
tej poezyi w wiekach dawnych, rozwój ruchu etnograficznego w XIX.
wieku, poruszył zagadnienia łączące się z jej genezą t. zn. czy poezye
początkowe są epiczne czy liryczne, dalej zastanawiał się nad kwestyą
teoryi samorództwa i wędrówek, wreszcie nad kwestyą autorstwa; wy
kazywał następnie prelegent związek pieśni ludowej i artystycznej, ana
logię motywów we folklorze europejskim, stosunek melodyi do tekstu,
rolę kobiety w pieśni, przemianę motywów geograficznych i historycznych,
wreszcie przedziwny, specyficzny nastrój pieśni ludowej.
Wykład poparty był licznymi trafnie dobranymi przykładami, a że
wypowiedziany został w sposób niezwykle żywy i przystępny, więc mógł
rzeczywiście obudzić zainteresowanie jak najszerszych warstw etnografią
polską.
— 426 —