bbb5ea6c8b3055152b7587b667cff7c1.pdf
Media
Part of Stypa doroczna. Kołtun / Lud, 1910, t.16
- extracted text
-
___________ _____ ______ Opisy i notatki_______________________
Akt ten podany w całości ze względu na żywą formę, na
śladującą miejscami gwarę ludową, choć o przesądzie o prze
suszaniu się pieniędzy jest tylko wzmianka.
Fr. Bujak.
Stypa doroczna.
Ksiądz Beski, pleban w Ossownicy, wniósł 14. grudnia
1679 r. do ksiąg grodzkich bieckich następującą protestacyę:
Reverendus Dominicus Beski, parochus Ossownicensis..
coram officio (castrensi Biecensi) contra nobilem Albertum Ko
byłecki protestatus est ideo, quia ipse... praeconcepto contra se
protestantem summo odio., ex motivo monitionis protestantis,
ne secure conversaretur cum subditis et incolis villae Ossownica
propter periculum infectionis contagióse pestis, de qua sibi suspectum habet, ob acceptum ex domo peste infecta in villa Koczarowy vasis mellis, cum idem parochus post peractum
in ecclesia sua anniversarium per nobilem Helisabetham
Woytynska conductum pro prandio in subsi dium animae
pie olim defuncti nobilis Stanislai Woytynski mariti sui comparato cum reverendis Stephano Krzemienski, Hartloviensi, Alberto
Stołkowicz, Sławecinensi parochis, et reverendo Alberto Chaynowicz, vicario Biecensi ad aulam magnifici domini Johannis
Casimiri Brodecki, capitanei Jaslensis et mansionem dicte nobi
lis Woytynska cum clemosinarris pauperibus condescendisset
ibique finito prandio de laudabili antiqua et pía consuetudine
gratiis Deo actis cum cantoribus ecclesiae suae... cantilenam Bo
garodzica camasset, is idem Kobyłecki ante habitacionem praedictae Woytynska in equo superveniens... statim absque omni
respectu... in verba turpia honorem famam, reverentiam pastoris sui laedentia prorupit...
Castr. Biec. t. 201, str. 737—8.
W akcie tym stwierdzona jest stypa, na cześć zmarłego
urządzana przez osoby stanu szlacheckiego, odbyta ze współu
działem licznego duchowieństwa i połączona ze śpiewaniem pie
śni : „Boga Rodzica“. Stypa odbyła się po nabożeństwie żałobnem, odbytem w rocznicę śmierci; nie wiadomo, czy to była
— 58 —
Opisy i notatki
pierwsza rocznica, czy też jedna z dalszych. Lud dzisiaj urządza
tylko stypy zaraz lub w kilka tygodni po pogrzebie. Widocznie
dawniej urządzano stypy przez szereg rocznic, albo przynajmniej
w pierwszą rocznicę.
Fr. Bujak.
Kołtun.
Szlachetny Jędrzej Rybczowski, wnosi do sądu grodzkiego
bieckiego 27. stycznia 1679 protestacyę przeciw szlachetnemu
Adamowi Łukaszowskiemu, mężowi świeżo bezpotomnie zmar
łej swej siostry Zofii, jako jedyny jej spadkobierca o ukrycie
spadku po niej, o sprawienie jej nie dosyć przystojnego po
grzebu, bo tylko przy dwóch mszach i czterech świecach, o tra
ktowanie jej przez czas trzydziestoletniego pożycia non amicabiliter, ale plus quam serviliter, tudzież o to, że „teraz w ostatku
dni starości jej wprzód do choroby, a potym w chorobie do
śmierci dał onej okazyą, kiedy przed samem świętem... Naro
dzenia Pańskiego... chorą słowami zelżywemi... turbował, słowy...
przeklinającymi... trapił, a w ostatku w sam dzień Bożego Na
rodzenia non observata eiusdem festi solemnitate sam swemi
rękami kołtąn, który się jej podczas tej choroby wywił,
urżnął i on swemi na pewnem miejscu rękami zakopał, dlaczego
małżonka jego zaraz w cięższą chorobę wpadszy, ipso marito
in eius extremis maledicente trzeciego dnia umarła, wyrzekszy
(haec verba) formaba: niechże już idę z oczu twoich, bo już
nie mogę twego złożeczenia cierpieć, skonała.“
Castr. Biec. t. 201, str. 60 -61.
Fr. Bujak
Święto Matki Boskiej Zielnej na Mazurach.
Do najbardziej uroczystych świąt w okolicach Rzeszowa,
Sędziszowa i Kolbuszowej należy święto Matki Boskiej Zielnej
w sierpniu. Jest to czas po zbiorze tatarki, pszenicy i żyta.
Pierwszy omłót już dokonany, na polu stoją tylko owsy i pa
chnące białe i żółte łubiny. Kto zna wieś mazurską i na niej się
wychował, ten przyznać musi, że takich pachnących zagonów
różowej tatarki i łubinów nigdzie nie znajdzie. Wszystko to oto— 59