4f6dee1b80a07e9e4ca74d632d563542.pdf
Media
Part of Strony tytułowe i spis treści / Lud, 2014, t. 98
- extracted text
-
1
L U
D
ORGAN POLSKIEGO TOWARZYSTWA LUDOZNAWCZEGO
I KOMITETU NAUK ETNOLOGICZNYCH
POLSKIEJ AKADEMII NAUK
TOM XCVIII ZA ROK 2014
2
„LUD” is regularly indexed/abstracted in:
• IBSS – International Bibliography of the Social Sciences
• Anthropological Index Online
• CEJSH – Central European Journal of Social Sciences and Humanities
• Bibliografia etnografii polskiej (http://www.bep.uni.lodz.pl)
3
L U D
ORGAN POLSKIEGO TOWARZYSTWA
LUDOZNAWCZEGO
I
KOMITETU NAUK ETNOLOGICZNYCH PAN
ORGANE DE LA SOCIÉTÉ POLONAISE D’ETHNOLOGIE
ET DU COMITÉ DES SCIENCES ETHNOLOGIQUES
ZAŁOŻONY W ROKU
1895
PRZEZ
ANTONIEGO KALINĘ
OGÓLNEGO ZBIORU
TOM XCVIII
ZA ROK 2014
POLSKIE
TOWAR ZYSTWO
LU D O Z NAWC Z E
KOMITET NAUK ETNOLOGICZNYCH POLSKIEJ AKADEMII NAUK
POZNAŃ – WARSZAWA – WROCŁAW 2014
4
RADA REDAKCYJNA
Janusz Barański, Michał Buchowski, Elżbieta Goździak (Waszyngton), Chris Hann (Halle/Saale),
Zbigniew Jasiewicz, Katarzyna Kaniowska, Gabriela Kiliánová (Bratysława), Lech Mróz,
Aleksander Posern-Zieliński, Czesław Robotycki, Alexandra Schwell (Wiedeń)
ZESPÓŁ REDAKCYJNY
Redaktor naczelny – Danuta Penkala-Gawęcka
Zastępca redaktora naczelnego – Jacek Bednarski
Sekretarz redakcji – Natalia Bloch
Redaktor – Roman Bąk
Redaktor tematyczny (folklorystyka) – Teresa Smolińska
Redaktor językowy – Katarzyna Majbroda
Redaktor techniczny – Justyna Nowaczyk
Projekt okładki – Ewa Wąsowska
Recenzenci artykułów:
Janusz Barański, Marcin Brocki, Agnieszka Chwieduk, Piotr Dahlig,
Małgorzata Głowacka-Grajper, Anna Horolets, Jan Kajfosz, Agnieszka Kampka,
Grażyna Ewa Karpińska, Damian Kasprzyk, Inga Kuźma, Anna Kwaśniewska,
Izabela Lewandowska, Katarzyna Linda, Wojciech Lipiński, Noemi Modnicka,
Michał Mokrzan, Bożena Muszkalska, Adam Pomieciński, Małgorzata Rajtar,
Katarzyna Smyk, Marta Songin-Mokrzan, Magdalena Śniadecka-Kotarska,
Stanisława Trebunia-Staszel, Anna Wieczorkiewicz
Tłumaczenie spisu treści i korekta językowa streszczeń:
Zbigniew Nadstoga
Copyright © by Polskie Towarzystwo Ludoznawcze and Authors, 2014
ISSN 0076-1435
Publikacja dofinansowana przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego
i wydana we współpracy z Uniwersytetem Wrocławskim
POLSKIE TOWARZYSTWO LUDOZNAWCZE – WROCŁAW 2014
ADMINISTRACJA: 50-382 WROCŁAW, UL. SZCZYTNICKA 11
TEL. (71) 321-16-10, FAX (71) 321-16-14
e-mail: ptl@ptl.info.pl
http://www.ptl.info.pl
REDAKCJA: 61-809 POZNAŃ, UL. ŚW. MARCIN 78
TEL. (61) 829 48 25, FAX (61) 829 47 10
e-mail: danagaw@amu.edu.pl; jbed@amu.edu.pl; malraj@amu.edu.pl
http://www.ptl.info.pl/?page_id=112
DRUK: Zakład Poligraficzno-Wydawniczy M-Druk w Wągrowcu
Lud, t. 98, 2014
5
SPIS TREŚCI
I. W DWUSETNĄ ROCZNICĘ URODZIN OSKARA KOLBERGA
(red. Anna Weronika Brzezińska)
Anna Weronika B r z e z i ń s k a, Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
ARTYKUŁY
Katarzyna Wa s z c z y ń s k a, Metody pracy, zasady i praktyka podziału regionalnego
w monografiach Oskara Kolberga . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
Piotr G r o c h o w s k i, Violetta W r ó b l e w s k a, Materiały Kolbergowskie a metodologia badań folklorystycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
Weronika G r o z d e w - K o ł a c i ń s k a, Myśli i dzieło Oskara Kolberga jako inspiracja
dla współczesnego etnomuzykologa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 63
Anna Weronika B r z e z i ń s k a, Recepcja spuścizny Kolbergowskiej i kierunki jej
upowszechniania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81
KOMUNIKATY „KOLBERGOWSKIE”
Ewa A n t y b o r z e c, Edycja suplementów do Ludu Oskara Kolberga . . . . . . . . . 103
Ewa A n t y b o r z e c, Łukasz S m o l u c h, Kolberg multimedialny. Między technologią
a prawdą etnograficzną . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109
II. ARTYKUŁY
Michał M o k r z a n, W stronę retorycznej teorii kultury. O założeniach teoretyczno-metodologicznych antropologii retorycznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113
Małgorzata R a j t a r, Zwrot etyczny i nowa antropologia moralności . . . . . . . . . 137
Filip W r ó b l e w s k i, Uwagi o fetyszyzacji empatii jako kategorii poznania
antropologicznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157
Natalia B l o c h, Przegrzanie autentycznością. Pomiędzy swojskością a obcością
w wielozmysłowym doświadczaniu Indii przez turystów trampingowych. . . . . 181
6
Zbigniew S z m y t, Autochtonizacja postsocjalistycznego miasta. Przykład Ułan Ude . . 205
Agnieszka R a d z i w i n o w i c z ó w n a, Subkultura gangsterska w meksykańskiej
społeczności transnarodowej jako przykład transferu społecznego . . . . . . . . 229
Nicole D o ł o w y - R y b i ń s k a, Młodzi Kaszubi i język – dylematy mikropolityki
językowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 253
Maria M a ł a n i c z - P r z y b y l s k a, Góralskie muzyczki i muzykantki – kobiety
w kulturze muzycznej współczesnego Skalnego Podhala . . . . . . . . . . . . . 277
III. POGLĄDY I OPINIE
Andrzej Z a p o r o w s k i , Różne oblicza współczesności. . . . . . . . . . . . . . . . 299
IV. KOMUNIKATY
Anna S z y f e r, Współczesne elementarze gwary/języka regionalnego. . . . . . . . . 309
Rafał R u k a t, Katolicki etnograf w staroobrzędowej cerkwi. Antropologiczne badania
nad doświadczeniem religijnym z perspektywy ucieleśnienia . . . . . . . . . . . 321
V. ROZMOWY I WSPOMNIENIA
Anna S z y f e r, „Musi pani patrzeć, słuchać i rozumieć”. Odpowiedzi na pytania
Zbigniewa Jasiewicza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 331
VI. RECENZJE I NOTY RECENZYJNE
John L. C o m a r o f f, Jean C o m a r o f f (red.), Etniczność sp. z o.o., przeł.
W. Usakiewicz, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2011
(Kamila Węglarska) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343
Wojciech D o h n a l, Od polityki pierwotnej do postpolityki. Z dziejów anglosaskiej
antropologii politycznej, Poznań: Wydawnictwo Nauka i Innowacje 2013 (Anna
Malewska-Szałygin) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 346
Christopher Va u g h a n , Mareike S c h o m e r u s , Lotje D e V r i e s (eds.), The
Borderlands of South Sudan. Authority and Identity in Contemporary and
Historical Perspectives, New York: Palgrave Macmillan 2013 (Maciej Kurcz) . . 349
Peregrine H o r d e n , Elisabeth H s u (eds.), The Body in Balance: Humoral Medicine
in Practice, New York, Oxford: Berghahn Books 2013 (Danuta Penkala-Gawęcka) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 353
Katarzyna Ł e ń s k a - B ą k, Magdalena S z t a n d a r a (red.), Głód. Skojarzenia,
metafory, refleksje…, Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego 2014
(Magdalena Brandt) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 357
Inga K u ź m a (red.), Tematy trudne. Sytuacje badawcze, Łódź: Wydawnictwo
Uniwersytetu Łódzkiego 2013 (Filip Wróblewski) . . . . . . . . . . . . . . . . . 362
Anna Wi t e s k a - M ł y n a r c z y k, Evoking Polish Memory. State, Self and the Communist
Past in Transition, Frankfurt am Main: Peter Lang 2014 (Izabella Main) . . . . . . 365
7
Piotr C i c h o c k i , Sieć przyjaciół. Serwis społecznościowy oczami etnografa,
Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2012 (Sławomir Sikora) 368
Agnieszka K o ś c i a ń s k a, Płeć, przyjemność i przemoc. Kształtowanie wiedzy
eksperckiej o seksualności w Polsce, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu
Warszawskiego 2014 (Waldemar Kuligowski) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372
Magdalena R a d k o w s k a - Wa l k o w i c z, Doświadczenie in vitro. Niepłodność
i nowe technologie reprodukcyjne w perspektywie antropologicznej, Warszawa:
Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2013 (Anna Witeska-Młynarczyk). . 375
Kamila B a r a n i e c k a - O l s z e w s k a, Ukrzyżowani. Współczesne misteria męki
Pańskiej w Polsce, Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja
Kopernika 2013 (Dorota Hall) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 378
Nikola F. P a v k o v i ć, Studije i ogledi iz pravne etnologije, ur. M. Niškanović,
Beograd: Srpski genealoški centar 2014 (Joanna Rękas). . . . . . . . . . . . . . 382
Irina U t e n k o v a - Š a l a p a k, Nasledie Oskara Kol’berga v istorii slavânskoj
ètnomuzykologii. K 200-letiû so dnâ roždeniâ, Sankt-Peterburg: Severnaâ zwezda
2014 (Zbigniew Jasiewicz) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 385
Agata S k r u k w a, Oskar Kolberg. 1814-1890, Poznań: Instytut im. Oskara Kolberga,
Instytut Muzyki i Tańca 2014 (Filip Wróblewski) . . . . . . . . . . . . . . . . . 388
Magdalena L i c a - K a c z a n, Grzegorz P i a s k o w s k i (red.), Humorem malowany
świat Stanisława Koguciuka. Stanisław Koguciuk’s humor-painted world, Płock:
Muzeum Mazowieckie 2013 (Aleksandra Jarysz) . . . . . . . . . . . . . . . . . 391
VII. KRONIKA
90. Walne Zgromadzenie Delegatów Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego, Lublin,
19 września 2014 (Michał Mokrzan) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 395
Sprawozdanie z działalności Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego
za okres od września 2013 do sierpnia 2014 (Jerzy Adamczewski) . . . . . . . . . 401
Posiedzenie plenarne Komitetu Nauk Etnologicznych PAN, Gdańsk, 24 maja 2013
(Irena Kabat) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 408
Słowa dla Mistrza. Jubileusz profesora Aleksandra Posern-Zielińskiego (Tarzycjusz
Buliński, Mariusz Kairski). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 412
Międzynarodowa konferencja „Dzieło Oskara Kolberga jako dziedzictwo narodowe
i europejskie”, Poznań, 22-23 maja 2014 (Ewa Antyborzec, przy współpracy Anny
Drożdż, Aleksandry Paprot i Macieja Prochaski). . . . . . . . . . . . . . . . . . 417
VIII Międzyuczelniana konferencja antropologiczna „Teren w ścisłym tego słowa
znaczeniu”. „Lokalność – teoria i praktyka”, Poznań, 27-28 marca 2014
(Aleksandra Paprot) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 421
VIII. IN MEMORIAM
Czesław Robotycki (1944-2014) (Jan Święch) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 425
Zbigniew Toroński (1931-2014) (Aneta Skibińska) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 431
Noty o autorach artykułów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 437
Informacje dla autorów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 441
8
Lud, t. 98, 2014
9
CONTENTS
I. ON THE BICENTENNIAL ANNIVERSARY OF OSKAR KOLBERG’S BIRTH
(edited by Anna Weronika Brzezińska)
Anna Weronika B r z e z i ń s k a, Introduction . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
ARTICLES
Katarzyna Wa s z c z y ń s k a, Methods, guidelines and practice of regional division in
Oskar Kolberg’s monographs . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
Piotr G r o c h o w s k i, Violetta W r ó b l e w s k a, Kolberg’s works and methodology
of folklore research . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
Weronika G r o z d e w - K o ł a c i ń s k a, Oskar Kolberg’s ideas and work as the
inspiration for the modern ethnomusicologist . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 63
Anna Weronika B r z e z i ń s k a, Kolberg’s heritage reception and directions of its
popularization . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81
REPORTS
Ewa A n t y b o r z e c, Edition of the supplements to Oskar Kolberg’s Lud . . . . . . . 103
Ewa A n t y b o r z e c, Łukasz S m o l u c h, Multimedial Kolberg. Between technology
and ethnographic truth. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109
II. ARTICLES
Michał M o k r z a n, Toward a rhetorical theory of culture. On theoretical and methodological assumptions of rhetorical anthropology . . . . . . . . . . . . . . . . . 113
Małgorzata R a j t a r, An ethical turn and the new anthropology of morality . . . . . . 137
Filip W r ó b l e w s k i, Remarks about the fetishization of empathy as the category of
anthropological cognition . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157
Natalia B l o c h, Overheating with authenticity. Between familiarity and otherness in
multisensory experiencing of India by tramping tourists . . . . . . . . . . . . . . 181
Zbigniew S z m y t, Indigenization of a postsocialist city. The example of Ulan Ude . 205
Agnieszka R a d z i w i n o w i c z ó w n a, Gang subculture in a Mexican transnational
community as an example of social remittance. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 229
Nicole D o ł o w y - R y b i ń s k a, Young Kashubs and their language – dilemmas
of language micropolitics . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 253
10
Maria M a ł a n i c z - P r z y b y l s k a, Female musicians in the music culture
of contemporary Skalne Podhale region . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277
III. VIEWS AND OPINIONS
Andrzej Z a p o r o w s k i, Various faces of the contemporary. . . . . . . . . . . . . . 299
IV. REPORTS
Anna S z y f e r, Modern primers of regional dialects/languages . . . . . . . . . . . . 309
Rafał R u k a t, A Catholic ethnographer in the Old Believers Orthodox Church.
An anthropological study of religious experience from the perspective
of embodiment. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 321
V. INTERVIEWS AND RECOLLECTIONS
Anna S z y f e r, „You must look, listen and understand”. Answers to Zbigniew
Jasiewicz’s questions . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 331
VI. REVIEWS AND REVIEW NOTES
John L. C o m a r o f f, Jean C o m a r o f f (eds.), Etniczność sp. z o.o. [Ethnicity,
Inc.], translated by W. Usakiewicz, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu
Jagiellońskiego 2011 (Kamila Węglarska) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343
Wojciech D o h n a l, Od polityki pierwotnej do postpolityki. Z dziejów anglosaskiej
antropologii politycznej [From primary politics to postpolitics. On the history of
Anglo-Saxon political anthropology], Poznań: Wydawnictwo Nauka i Innowacje
2013 (Anna Malewska-Szałygin) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 346
Christopher Va u g h a n, Mareike S c h o m e r u s, Lotje D e V r i e s (eds.), The
Borderlands of South Sudan. Authority and Identity in Contemporary and
Historical Perspectives, New York: Palgrave Macmillan 2013 (Maciej Kurcz) . . 349
Peregrine H o r d e n, Elisabeth Hsu (eds.), The Body in Balance: Humoral Medicine in
Practice, New York, Oxford: Berghahn Books 2013 (Danuta Penkala-Gawęcka) . . 353
Katarzyna Ł e ń s k a - B ą k, Magdalena S z t a n d a r a (eds.), Głód. Skojarzenia,
metafory, refleksje… [Hunger. Associations, metaphors, reflections…], Opole:
Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego 2014 (Magdalena Brandt) . . . . . . . 357
Inga K u ź m a (ed.), Tematy trudne. Sytuacje badawcze [Difficult topics. Research
situations], Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2013 (Filip Wróblewski) . 362
Anna W i t e s k a - M ł y n a r c z y k, Evoking Polish Memory. State, Self and the Communist
Past in Transition, Frankfurt am Main: Peter Lang 2014 (Izabella Main) . . . . . . . 365
Piotr C i c h o c k i, Sieć przyjaciół. Serwis społecznościowy oczami etnografa
[A network of friends. A social network through the eyes of an ethnographer],
Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2012 (Sławomir
Sikora) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 368
11
Agnieszka K o ś c i a ń s k a, Płeć, przyjemność i przemoc. Kształtowanie wiedzy
eksperckiej o seksualności w Polsce [Sex, pleasure and violence. Developing
expert knowledge on sexuality in Poland], Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu
Warszawskiego 2014 (Waldemar Kuligowski) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372
Magdalena R a d k o w s k a - Wa l k o w i c z, Doświadczenie in vitro. Niepłodność
i nowe technologie reprodukcyjne w perspektywie antropologicznej [In vitro
experience. Infertility and new reproduction technologies in anthropological
perspective], Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2013
(Anna Witeska-Młynarczyk) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 375
Kamila B a r a n i e c k a - O l s z e w s k a, Ukrzyżowani. Współczesne misteria męki
Pańskiej w Polsce [Crucified ones. Modern mystery plays of the Passion in
Poland], Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 2013
(Dorota Hall) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 378
Nikola F. P a v k o v i ć, Studije i ogledi iz pravne etnologije, ur. M. Niškanović,
Beograd: Srpski genealoški centar 2014 (Joanna Rękas). . . . . . . . . . . . . . 382
Irina U t e n k o v a - Š a l a p a k, Nasledie Oskara Kol’berga v istorii slavânskoj
ètnomuzykologii. K 200-letiû so dnâ roždeniâ, Sankt-Peterburg: Severnaâ zwezda
2014 (Zbigniew Jasiewicz) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 385
Agata S k r u k w a, Oskar Kolberg. 1814-1890, Poznań: Instytut im. Oskara Kolberga,
Instytut Muzyki i Tańca 2014 (Filip Wróblewski) . . . . . . . . . . . . . . . . . 388
Magdalena L i c a - K a c z a n, Grzegorz P i a s k o w s k i (eds.), Humorem malowany
świat Stanisława Koguciuka. Stanisław Koguciuk’s humor-painted world, Płock:
Muzeum Mazowieckie 2013 (Aleksandra Jarysz) . . . . . . . . . . . . . . . . . 391
VII. CHRONICLE
90th General Meeting of Delegates to the Polish Ethnological Society, Lublin,
19 September 2014 (Michał Mokrzan) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 395
Report on the work of the Main Board of the Polish Ethnological Society for the
period from September 2013 to August 2014 (Jerzy Adamczewski) . . . . . . . . 401
Plenary meeting of the Committee of Ethnological Sciences, Polish Academy of
Sciences, Gdańsk, 24 May 2013 (Irena Kabat). . . . . . . . . . . . . . . . . . . 408
Words for the Master. Jubilee of Professor Aleksander Posern-Zieliński (Tarzycjusz
Buliński, Mariusz Kairski). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 412
International conference „Oskar Kolberg’s work as national and European heritage”,
Poznań, 22-23 May 2014 (Ewa Antyborzec, in collaboration with Anna Drożdż,
Aleksandra Paprot and Maciej Prochaska) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 417
8th Inter-university anthropological conference „Field in the strict sense of the term”.
„Locality – theory and practice”, Poznań, 27-28 March 2014 (Aleksandra Paprot). . 421
VIII. IN MEMORIAM
Czesław Robotycki (1944-2014) (Jan Święch) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 425
Zbigniew Toroński (1931-2014) (Aneta Skibińska) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 431
Notes on the authors of articles . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 437
Information for authors. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 441
