-
extracted text
-
— 288 —
5. P rzyjęto do wiadomości ośw iadczenie p rezesa T ow ., že uchwalone
na poprzedniem posiedzeniu Zarządu o d czy ty prow incyonalne są już w toku.
6. Uchwalono wydać podręcznik ludoznaw czy w edług przekładu z j.
angielskiego, dokonanego przez W . Szukiew icza w spólnie z Dr. E lia szem
R adzikow skim .
7. Na przedstaw ienie skarbnika p. B ala uchwalono, że stosow nie do
§. 31. R egulam inu skarbnik oddziału od ogólnej sumy w k ł a d e k członków
oddziałowych (a nie wpisow ego) zatrzym uje 5 % od kwoty, którą przesyła
do kasy Centr. Zarządu. N atom iast od wkładek, k tóre członkow ie od d zia
ło w i zapłacili wprost do Centr. Zarządu, kasa centralna zwraca 5 7 0 od d zia
łowi rachunkowo z końcem roku.
8. N a odczyt najbliższy naznaczono rzecz Dra E lia sza R adzikow skiego
II) Zgromadzenie naukowe Towarzystwa.
II .
Zgromadzenie naukowe
in st. botanicznego na U n iw ersy tecie.
odbyło
się
1 0 /V I
b. r.
w
P. Dr. S t a n i s ł a w E l i a s z R a d z i k o w s k i odczytał rzecz p. t.
S k a r b y z a k l ę t e i c z a r o d z i e j e w T a t r a c h . Odczyt ten o p ra co
wany z ca łą znajom ością przedm iotu i obejm ujący cały szereg sp o strzeżeń
i szczegółów ciekaw ych — z o s t a n i e o g ł o s z o n y d r u k i e m w „ L u
d z i e “ ; dlatego nie um ieszczam y go tutaj, odsyłając czytelników n aszych
do tekstu rozprawy.
III) Sprawozdania Oddziałów.
I.
O ddział k rakow ski.
D r u g i e p o s i e d z e n i e Zarządu Oddziału ododbyło się dnia 16.
kw ietnia b. r. o godz. 3 po poł. w sal W yższej szkoły przem ysłow ej.
Obecni pp. Stan. P olaczek ,
Św iętek.
Jan
Jakóbiec,
przew odniczył prezes Jan
1. Przew odniczący odczytał akt zatw ierdzenia i przyjęcia protokołu
z W a ln eg o Z grom adzenia z d. 4 . grudnia przez Z arząd g łó w n y ;
2. W yjaśnił, że sprawa zatw ierdzenia oddziału przez c. k. D y rek cy ę
P olicyi za wdaniem się Zarządu głów n. została załatw iona ;
3. P odaje do w iadom ości uchwałę
stania z b ib liotek i Tew. ;
Zarządu
głów n. o m ożności k orzy
4 . Powiadam ia o darze 4 tomów Ludu do O ddziału;
5.
Mazura,
6.
Odczytał życzenia nadesłane Oddziałowi przez prof.M łynka
który nadesłał rów nocześnie 2 egzem plarze odezwy ;
i prof.
Z głasza w ystąpienie prof. Głustawicza z Zarządu.
7. K ooptow ano
W ałacha.
na
członków Zarządu
pana
A ndrzeja Stopkę
i p.
sali
— 289 —
8.
Uchwalono w ydać odezwę celem rozbudzenia i zain teresow an ia się
poszukiwaniam i Indoznawczemi w szerszych kolach powiatu, zjednania nowych
członków dla Tow arz., zachęcenia do zbierania okazów do M uzeum pow ia
tow ego.
P i e r w s z e zgrom adzenie n a u k i w e O d d z ia łu .
Obecni pp. Św iętek, Polaczek, W ałach, Jakóbicz, N owicki,
W olny, M agiera, D ąbrowski, W ojdyła, K ie ls k i, B rodacki, Sikora.
U łaszyn,
P rzew odniczący w ygłosił odczyt, w którym podał szczegółow y program
poszukiw ań etnograficznych i wytknął cel i zadanie Oddziała. W szczeg ó l
ności rozw inął cały kw estyonaryusz odnoszący się tak do duchowej jakoteż
i m ateryalnej strony w poszukiwaniach etnograficznych.
Po żywej dyskusyi nad odczytem uchwalono wniosek p.- P olaczka,
ażeby ułożyć kw estyonaryusz podzielony na rozdziały i tenże rozsyłać po
pow iecie celem zebrania szczegółow ych w iadom ości w danej kw estyi.
T r z e c i e p o s i e d z e n i e Zarządu Oddziału odbyło
Obecni pp. Jakóbowiec, W ałach ; przew odniczy p . Św iętek.
się
d. 7. maja.
1. U chwalono pozbierać adresy osób w ybitniejszych m iasta i powiatu
celem przesłania im odezwy i zaproszeń na członków Towarzystwa ;
2. U konstytuow ać kom isyę dla odczytów popularnych ;
3 . Z w rócić uw agę członków na k sięg i grom adzkie.
D ru g ie z g r o m a d z e n i e n a u k o w e O d d z ia łu .
Obecni pp. Baudouin de Courtenay,
biec, Stopka, N owicki, M agiera.
Św iętek,
W ałach, Ł o sik , Jakó-
N a porządku dziennym był odczyt W ałacha : Opis wilii w okolicy
Krakowa z podaniem charakterystyki wilii w ogólności ludu polskiego
a w szczególności w tutejszej okolicy. Część I. P relegen t op isa ł szczegółow o
wilię w W oli D uchackiej, M ogile, Podgórzu i podniósł ich cechy ch a ra k te
rystyczne wspólne jakoteż i różnice. W dyskuyi nader ożywionej zabierali
głos pp. D r. Baudouin de Courtenay, Jakóbiec, M agiera i Stopka.
Jakóbiec
Jan Świętek,
s e k re ta rz
p rzew o d n ic ząc y .
2.
O ddział tarnow ski.
W yciąg z protokołu zgrom adzenia członków Towarzystwa ludoznaw
czego z d. 13. marca b. r. w Tarnowie celem zaw iązania Oddziału.
D n ia 13. marca r. b. pow stał Oddział w Tarnowie za staraniem m iej
scowego delegata Towarzystwa prof. L. M łynka, którego upow ażnił Centr.
Zarząd do założenia oddziału i przy w spółudziale i gorliwem poparciu człon
ków Towarzystwa zam ieszkałych w T arnowie: K s. inf. W alczyńskiego, prof,
gimn. F r. Habury, weter. powiat. N. Sikorskiego, prof. J. K. M ajewskiego,
prof. A . B eerà, F r. W inkow skiego posła do Rady państwa, Ks. A . Frącz-
— 290 kiew ieza, prof. W . D oleżana,
Stefanii N ideckiej.
p. A uny M łynkow ej,
p. M aryi B eerow ej,
p.
I.
Zebranie ogólne O ddziała celera ukonstytuow ania się Zarządu od
było się d. 9 kw ietnia przy licznym w spółudziale członków . Przew odniczący
p. M łynek podziękow ał członkom założycielom za poparcie starań około za
łożenia Oddziału, rozw inął program działalności Towarrystwa ludoznaw czego
i jego oddziałów.
N astępnie przez aklam acyę obrano przew odniczącym Zarządu Oddziału
K s. St. W alczyń sk ieg o , jego zastępcą prof. Fr. Haburę, sekretarzem L.
M łynka, skarbnikiem N. Sikorskiego, członkam i Zarządu J. Jędrzejow skiego
i A. B eerà.
U chw alono w n iosk i: 1) A . M łynkow ej, żeby a) zaprosić na członków
Oddziału w szystką in teligen cyę w pow iecie i okolicy i b) żeby wydać sta
raniem Oddziału „K lucz do zbierania materyałów ludoznaw czych dla m ło
dzieży;
2 ) N . Sikorskiego, aby na najbliższem walnem zgrom adzeniu T o w a
rzystw a Oentr. Zarząd poruszył myśl ustanow ienia Kom isyi, któraby się z a
jęła statystycznem zestaw ieniem w szystkich nazw rodowych w poszczególnych
pow iatach ew entualnie w całym kraju i to zestaw ien ie uw idoczniła g ra
ficznie w formie statystycznej mapy ściennej, gdyż zestaw ienie togo rodzaju
w ielce przyczyni się do wyjaśnienia kolonizacyi naszego kraju, ( — ? A . K .);
3. A B eerà, żeby co m iesiąc odbywać w Oddziale posied zen ia naukowe;
4. L . M łynka: dążyć pow oli do założenia pow iatow ego muzeum lu
doznawczego w Tarnowie, które m ieściłoby w sob ie w szystko, co zostaje
w związku z ludem, jego życiem domowem i społecznem , oraz wytworam i
jeg o duchowej i technicznej pracy.
N a zakończenie odczytał L. M łynek dłuższą pracę o swych ludoznaw
czych zbiorach w pow iecie tarnowskim, dąbrowskim , tarnobrzeskim , ropczyckim , rzeszow skim i in n ych .
W Tarnowie d. 15. kw ietnia 1 8 9 9 .
L . M łynek
F. Habura
s e k re ta rz .
Z a stę p c a p rzew o d n ic ząc eg o .
3. O d d z i a ł w i e l i c k i .
P i e r w s z e p o s i e d z e n i e W yd ziału Oddziału Towarzystwa lu d o
znawczego odbyło się dnia 5 marca w W ielicz c e pod przewodnictwem p.
Seweryna U dzieli. Obecni pp. St. Czerski, Marcin R em bacz, Jan Sm ółka
i Roman Z ieliński.
O dczytano i przyjęto protokół z d. 31 grudnia 1 8 9 8 r.
Uchwalono zaproponować Centr. Zarządowi
wych członków : Rom. Z ieliń sk iego i Jana Sm ółkę.
do przyjęcia dwóch n o
W sprawie uchw ały Centr. Zarządu co do w ypożyczania k siążek z b i
blioteki Towarzystwa przez członków oddziałowych uchwalono, ażeby Zarząd
główny w ypożyczał k siążk i Oddziałowi w większej liczb ie odrazu np. 20
— 291 d zieł na przeciąg czasu półroczny. Członkowie w ypożyczaliby te książki
z Oddziału a po upływie term inu oznaczonego zostałyby książki zwrócone
i wym ienione na inne. W takim tylko razie koszta przesyłki zm niejszyłyby
się do minimum. Z a całość i zwrot książek ręczyłby Oddział solidarnie.
Przew odniczący przedstaw ił drugą uchwałą Zarządu głównego a mia
now icie sprawę urządzania odczytów z zakresu ludoznawstwa na prowincyi.
U znając ważność i doniosłość takich odczytów, uważa jednak W ydział za
konieczne i prowadzące do celu ze względu na stosunki w mniejszych m ia
stach pow iatow ych, ażeby p i e r w s z y o d c z y t miała osob istość ogólnie
znana i poważana na polu naukowem. D alsze wykłady mogą n reć już inni
prelegenci.
N astępnie przewodniczący odczytał swoją pracę: D wanaście legend
i podań z pod Krakowa, przedstawiając do nich odpow iednie i starannie
wykonane ilustracye.
Na wniosek przew odniczącego uchwalono, ażeby każdy z członków
prsynosił na każde posiedzenie choćby tylko drobną notatkę z materyałem
z dziedziny etnograficznej tu tejszego powiatu. Zbiór takich zapisków mógłby
z czasem posłużyć do obszerniejszych opracowań.
W końcu uchwalono odbyć w alne
marca b. r.
zgromadzenie
Drugie Walne zgromadzenie
pod przewodnictwem Seweryna U dzieli.
Oddziału
Oddziału w dniu 29
z d. 2 9 marca b. r.
Obecni St. C zerski, M aksym ilian G-uńkiewicz, W ład. K o ch , Ludwik
M łynek, M arcin Kem baez, Jan Smółka, F elik s Taroni i Roman Z ieliń sk i.
Odczytano i przyjęto protokół z walnego zgrom adzenia
5. kw ietnia 1 8 9 8 .
odbytego dnia
Przewodniczący pow itaw szy prof. M łynka, podziękow ał mu za przybycie
na posiedzenie z odczytem .
M. Rembacz jako sekretarz odczytał sprawozdanie z rocznej czynności
oddziału, który odbył 7 posiedzeń, na których odczytano 1 0 rozpraw. Oddzinł liczy 17 członków przew ażnie ze sfer nauczycieli ludowych.
Ze sprawozdania kasow ego okazało się, że w k asie znajduje się 6 5 ct.
gotów ki jako 5°/0 od w kładek uiszczonych przez członków posłanych do
kasy Zarządu głów nego.
Do W ydziału zostali wybrani : przewodniczącym S. U d ziela, zastępcą
Roman Zieliński, sekretarzem M. R em bacz, skarbnikiem St. C zerski, w y
działow ym i: B oi. Tync i W ład. Koch.
N astępnie odczytał prof. M łynek rozpraw ę p. t. D w ie zabawy paster
skie w zajączki i krycie, dowodząc, że początkiem dzisiejszego dramatu
ludow ego były zabawy pasterskie z czasów najdawniejszych. W dyskusyi za
bierali głos pp. S. U dziela, Z ieliń sk i i Taroni.
W n io sek M łynka o urządzeniu choby tylko w przybliżeniu Sobótki
w edług dawnego zwyczaju w okolicy W ieliczk i celem zainteresow ania szer
szej publiczności upadł jako niem ożliw y do w ykonania.
P rzew odniczący ponawia swój w niosek, ażeby każdy z członków przy
n osił na każde posiedzenie choćby drobną notatkę z m ateryałem z dziedziny
etnograficznej tutejszego powiatu. M . R em bacz popiera te myśli i dodaje,
— 292 —
ażeby członkow ie starali sig usilnie pozyskać dla Towarzystwa p rzed ew szystkiem księży, nauczycieli i te osoby, k tóre dla ludoznaw stwa nie są ob o
jętn e.
Drugie posiedzenie
dnictwem S. U d zieli.
Wydziału
z d. 16 maja br. pod przew o
Obecni pp. St. C zerski, M. G uńkiew icz,
Anna Studnička i R . Z ieliń sk i.
M.
R em bacz,
J. Sm ółka,
Odczytano i przyjęto protokół z posiedzenia d. 5. marca b. r. Zapro ■
ponowano do przyjęcia Zarządowi gł. na członków Annę Studnicką, H enryka
M ichalskiego i Barbarę K atrów nę.
Przew odniczący p ośw ięcił gorące w spom nienie pośm iertne śp. W o jcie
chowi Ozga, członkow i Towarzystwa, który cichy i skromny jako nau czyciel
pełn ił obow iązki stanu sw ego sum iennie i pracow icie i w skutek choroby
piersiow ej zmarł w młodym wieku. Członkowie z szczerym żalem przez p o
w stanie uczcili pam ięć zm arłego.
M. Rębacz odczytał pracę: O wyrabianiu rozm aitych figu rek ze soli
krzyształow ej przez górników w W ie lic z c e , przedstaw iając zarazem k ilk a
naście okazów naturalnych ich wyrobów.
W końcu z ożywieniem om awiano spraw ę, w jaki sposób zachęcić pu
bliczność do przystępow ania do Tow arzystw a i uznano za najodpow iedniejszy
środok, ażeby Zarząd gł. wydrukował broszurkę, om awiającą zadanie, cele
i w ażność badań ludoznaw czych, którąby wraz z statutem za pośrednictw em
Zarządów oddziałowych rozsyłano po p ow ia ta ch .
Marcin Bem bacz
Seweryn Udziela
s e k re ta rz
p rzew o d n ic ząc y .
IV. Stosunki z innemi Towarzystwami i redakeyami pism .
1. A m erican Academ y o f Arts and S cien ces, które przysyła swoje w y
dawnictwo : P roced in gs.
2. T ow arzystw o „M usejní sp olečn ost ve V alašském M eziříčí, k tóre p o
syła swój organ: Sborník.
3. T ow arzystw o A ppalachian
syła swoje wydawnictwa.
M ountain
Club w B o sto n ie, które p r z e
4 . R edakcya: S lovanský přehled red. A d o lf Černý.
5. R edakcya: Živoje słow o red. J. A . Jaworskij, Lwów.
6. R ed ak cya : K ijew skaja Starina. Kijów.
V) Wykaz darów na rzecz Towarzystwa.
I.
Do b i b l i o t e k i o f i a r o w a l i :
2 3 . Dr. Jan B ystroń : Z. M alinow ski.
Ślązku. K raków 1 8 9 9 .
P o w ie śe i4 ludu
polskiego
2 4 . Tow arzystw o P rzyjaciół nauk w Poznaniu R oczniki T. 2 5 .
n.
