70f24e54a15cf5db032c0f51f5df8d51.pdf
Media
Part of Spis treści / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 2000 t.54 z.1-4
- extracted text
-
Polska
Sztuka
LuJou\i
KONTEKSTY
ANTROPOLOGIA
2000 rok
KULTURY • ETNOGRAFIA • SZTUKA
33. ISSN 1230-6142. Cena 44 zl
European City of Culture
Krakow 2000 Festival
H O N O R A R Y
P A T R O N A G E
Europejskie Miasto Kultury
Festiwal Kraków
H O N O R O W Y
2000
P A T R O N A T
President of the Republic of Poland
Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej
Prime Minister of the Republic of Poland
Premier Rzeczpospolitej Polskiej
Minister of Culture and National Heritage
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Voivode of Małopolska
Wojewoda Małopolski
Mayor of the City of Kraków
Prezydent Miasta Krakowa
GOLDEN
SPONSOR
ZIOTY
POLSKIE
TELEKOMUNIKACJA POLSKA S A
SPONSOR
UNIE
LOTNICZE
Komitet Honorowy:
Honorary
Committee:
H E L E N A W A Y N E (córka Bronisława Malinowskiego),
M R S . H E L E N A W A Y N E (daughter of Bronisław Malinowski),
Ambasador Wielkiej Brytanii w Polsce - J O H N M A C G R E G O R ,
His Excellency Ambassador of United Kingdom in Warsaw
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego -
JOHN MACGREGOR,
KAZIMIERZ MICHAŁ UJAZDOWSKI,
Ministrer of Culture and National Heritage -
prof. P E T E R L O I Z O S - London School of Economics,
KAZIMIERZ MICHAŁ U J A Z D O W S K I ,
R O B I N R I C K A R D - British Council,
Prof. P E T E R L O I Z O S - London School of Economics,
J O N A T H A N B E N T H A L L - Royal Anthropological Institute,
R O B I N R I C K A R D - British Council,
S U E D O N N E L L Y - Archiwum London School of Economics
J O N A T H A N B E N T H A L L - Royal Anthropological Institute,
S U E D O N N E L L Y - Archiwum London School of Economics
Zorganizowanie wystawy i wydanie tej publikacji było możliwe
dzięki hojnym dotacjom, których udzielili:
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
British Council
Fundacja im. Stefana Batorego
Baker &. McKenzie
Commercial Union
Inter-Vis
T h e exhibition and this issue of Konteksty have been
possible by generous support from:
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego / Ministry of
Culture and National Heritage
British Council
Fundacja im. Stefana Batorego / Stefan Batory Foundation
Baker & McKenzie
Commercial Union
Inter-Vis
Fotografie, obrazy, rysunki, obiekty na wystawę
uprzejmie wypożyczyli:
Archiwum London School of Economics
Muzeum Narodowe w Krakowie
Muzeum Narodowe w Warszawie
Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem
Muzeum Historii Fotografii w Krakowie
Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku
Muzeum Okręgowe w Toruniu
Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie
Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie
Muzeum Etnograficzne w Krakowie
Biblioteka Jagiellońska w Krakowie
Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego
Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego
Składamy równie serdeczne podziękowania Helenie Wayne oraz
Ewie Franczak i Stefanowi Okołowiczowi oraz innym właścicielom
zbiorów prywatnych za wypożyczenie fotografii i dziel prezen
towanych na tej wystawie
T h e photographs, pictures, drawings and objects presented on
the exhibition were kindly loaned by:
Archives of the London School of Economics
National Museum in Kraków
National Museum in Warszawa
Tatra Museum in Zakopane
Museum of History of Photography in Kraków
Museum of Central Pomerania in Słupsk
Regional Museum in Toruń
Literature Museum in Warszawa
State Ethnographical Museum in Warsaw
Ethnographical Museum in Kraków
Jagiellonian Library in Kraków
Jagiellonian University Museum
Archives of Jagiellonian University
We would like to express thanks to Mrs. Helena Wayne, Mrs.
Ewa Franczak, Mr. Stefan Okolowicz as well as to other private
proprietors, who loaned photographs, paintings and artefacts pre
sented on the exhibition
Wystawie towarzyszy pokaz Filmów:
Andre Singera
Bronisław Malinowski, off the verandah
(52 min) Color - 1985, Series: Strangers abroad, Scenariusz i nar
racja Bruce Dakowski, Autorzy: Andre Singer, Chris Christophe,
Bruce Dakowski, Central Independent Television, Reżyseria i pro
dukcja - Andre Singer; montaż - Chris Christophe; muzyka Mark Emney, Originally produced by Central Independent
Television in 1985
T h e exhibition is accompanied with the Presentation of F i l m s :
Bronisław Malinowski, off the verandah
by Andre Singer
(52 min) Color - 1985, Series: Strangers abroad, Written and
presented by Bruce Dakowski, Author: Andre Singer, Chris
Christophe, Bruce Dakowski, Central Independent Television,
Producer and director - Andre Singer; editor - Chris Christophe;
music - Mark Emney, Originally produced by Central
Independent Television in 1985
oraz
Jerzego Domaradzkiego
Szlachetny Dzikus
{The Noble Savage)
and
The Noble Savage
by Jerzy Domaradzki
Authors thanks to: Helena Wayne (daughter of Bronisław
Malinowski), John Kasipwalova, the chief of Kwenama clan,
People from island Kiriwina & Vakuta in Ttobriand Archipelago,
London School of Economics & Social Science, Produce &
Directed by Jerzy Domaradzki, Collaborates, Dr Wojciech
Dąbrowski, Dr Michael Young, Dr Grażyna Kubica-Heller, Editing
Urszula Rybicka, Studio Gali, Musie: Wojciech Konikiewicz,
Autorzy pragną podziękować: Helenie Wayne, Johnowi
Kasipwalova, wodzowi klanu Kwenama, Mieszkańcom wyspy
Kiriwina & Vakuta na Wyspach Trobrianda, London School of
Economics & Social Science, Reżyseria i produkcja: Jerzy
Domaradzki, Współpracownicy: Dr Wojciech Dąbrowski, Dr
Michael Young, Dr Grażyna Kubica-Heller, Montaż: Urszula
Rybicka, Studio Gali, Muzyka: Wojciech Konikiewicz,
© A S T R A FILM, © TELEWIZJA POLSKA S.A.,
© A S T R A FILM, © TELEWIZJA POLSKA S.A.,
© A G E N C J A PRODUKCJI FILMÓW, 1999,
© AGENCJA PRODUKCJI FILMÓW 1999
T h e editorial staff of Konteksty would like to thank all the institu
tions and private individuals for their co-operation and assistance
shown in the preparation of this issue of Konteksty
and the exhibition
Redakcja "Kontekstów" pragnie serdecznie podziękować wszys
tkim instytucjom i osobom za współpracę i pomoc okazaną przy
przygotowaniu niniejszej publikacji oraz wystawy
1
Publikacja ta została wydana z okazji wystawy:
This issue of Konteksty has been published for the exhibition:
Malinowski - Witkacy. Fotografia: między nauką a sztuką.
Malinowski - Witkacy. Photography: between science and art.
Podróż od Zakopanego, Krakowa... do świata. U źródeł antropo
A journey from Zakopane, Kraków... to the world. T h e origins of
logicznej przygody X X wieku.
one of the greatest adventures of the 20th century.
M u z e u m Narodowe w Krakowie, Kraków, A l . 3 Maja 1,
T h e National M u s e u m i n Kraków, Kraków, A l . 3 Maja 1,
od 17 lipca do 13 sierpnia 2000
from July 17th to August 13th
Muzeum I . J. Paderewskiego i Wychodźstwa Polskiego,
M u s e u m of I . J. Paderewski and Polish Emigration, B r a n c h of
Oddział Muzeum Narodowego w Warszawie,
T h e National M u s e u m i n Warsaw, Łazienki, ul. Szwoleżerów 9,
Łazienki, ul. Szwoleżerów 9, od 2 do 24 września 2000
from 2 to 24 September 2000
Organizatorzy:
Organising institutions:
Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk
Institute of Art. Polish Academy of Science
Muzeum Narodowe w Krakowie
T h e National Museum in Kraków
Biuro Festiwalu Kraków
2000
Festival Kraków
2000
Instytut Etnologii Uniwersytetu Jagiellońskiego
Institute of Ethnology of T h e Jagiellonian University
Redakcja kwartalnika "Konteksty"
Editorial board of the quarterly Konteksty
Komitet organizacyjny:
Organising Committee:
dr Zbigniew Benedyktowicz - Instytut Sztuki P A N , red. nacz.
Zbigniew Benedyktowicz Ph.D. - Institute of Art, Polish Academy
kwartalnika "Konteksty"
of Science, editor in chief of the quarterly Konteksty
Stefan Okolowicz - Fotograf, autor wystaw i edycji albumowych
Stefan Okołowicz - photographer, editor of Witkacy photographs,
fotografii S.I. Witkiewicza
Warsaw
dr Terence Wright - Queen Elizabeth House, University of
Terence Wright Ph.D. - Queen Elizabeth House, University of
Oxford
Oxford
Zofia Gołubiew - dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie
Tadeusz Smolicki - art director, Kraków
Tadeusz Smolicki - scenograf
Zofia Gołubiew - director of National Museum in Kraków
prof. Czesław Robotycki - dyrektor Instytut Etnologii UJ
Prof. Czesław Robotycki - director of Institute of Ethnology,
dr Grażyna Kubica - Instytut Socjologii UJ
Jagiellonian University, Kraków
prof. Michael W. Young - Australian National University
Grażyna Kubica Ph.D. - Institute of Sociology, Jagiellonian
doc. dr hab. Lech Sokół - dyrektor Instytutu Sztuki P A N
University, Kraków
Jerzy Domaradzki - reżyser
Prof. Michael W. Young - Australian National University
Swiatosław Lenartowicz - Muzeum Narodowe w Krakowie
Prof. L e c h Sokół. - Director of Institute of Art, Polish Academy
Katarzyna Barańska - UJ Kraków
of Science
dr Janusz Barański - Instytut Etnologii UJ
Jerzy Domaradzki - film director
Sławomir Sikora - Instytut Sztuki P A N , sekretarz red. "Konteksty"
Swiatosław Lenartowicz - National Museum in Kraków
Maciej Krupa - etnograf, dziennikarz
Katarzyna Barańska - Jagiellonian University, Kraków
Janusz Barański Ph.D. - Institute of Ethnology, Jagiellonian
University, Kraków
Sławomir Sikora - Institute of Art, Polish Academy of Science,
managing editor of Konteksty, Warsaw
Maciej Krupa - ethnographer, freelance writer, Zakopane
Wystawa towarzyszy międzynarodowej konferencji Europejskiego
Stowarzyszenia Antropologów Społecznych (European
T h e exhibition has been planned to coincide with the E A S A
(European Association of Social Anthropologists)
international
Association of Social Anthropologists), która odbywa się w
conference, which takes place in Kraków (from July 26th to 29th
Krakowie w dniach 26-29 lipca 2000 roku.
2000) organised by Jagiellonian University. T h e exhibition also
forms part of the Kraków 2000 celebrations Festival Krakow
2000.
Autorzy:
Authors:
Zbigniew Benedyktowicz scenariusz (Malinowski)
Zbigniew Benedyktowicz, P h D - artistic comositum
Stefan Okolowicz scenariusz (Witkacy)
(Malinowski)
Terence Wright scenariusz (Malinowski)
Stefan Okołowicz - artistic composition (Witkacy)
Terence Wright, P h D - artistic copmposition (Malinowski)
Komisarze wystawy:
Curators of the exhibition:
Zbigniew Benedyktowicz, Katarzyna Barańska, Swiatosław
Zbigniew Benedyktowicz, Katarzyna Barańska, Swiatosław
Lenartowicz, Stefan Okolowicz
Lenartowicz, Stefan Okołowicz
Projekt scenograficzny:
Exibition Design:
Tadeusz Smolicki
Tadeusz Smolicki
Prace plastyczne: Paweł Wałek
Executive desinger: Paweł Wałek
Prace techniczne pod kierunkiem: mgr. inż. Józefa Wołoszyna
Technicians: Józef Wołoszyn, M.Sc. and Henryk Woźniak
i Henryka Woźniaka
Oświetlenie: Zbigniew Bednarz
Light: Zbigniew Bednarz
Redakcja tego n u m e r u " K o n t e k s t ó w " :
Editors of the issue of Konteksty:
Zespól redakcji kwartalnika "Konteksty"
Editorial board of Konteksty
Projekt graficzny " K o n t e k s t ó w " i plakatu do wystawy:
Design of the issue and poster:
Wojciech Markiewicz
Wojciech Markiewicz
Projekt graficzny foldera:
Leaflet Design:
Krzysztof Tyszkiewicz
Krzysztof Tyszkiewicz
Tłumaczyli:
Translated by:
Maciej Bańkowski, A n n a Bartkowicz, Małgorzata Dzieduszycka,
Maciej Bańkowski, A n n a Bartkowicz, Małgorzata Dzieduszycka,
Ewa Dżurak, Michał Kłobukowski, Ewa Krasińska, Maciej Krupa,
Ewa Dżurak, Michał Kłobukowski, Ewa Krasińska, Maciej Krupa,
Annamaria Orla-Bukowska, Liliana Pechal, Aleksandra
Annamaria Orla-Bukowska, Liliana Pechal, Aleksandra
Rodzińska-Chojnowska, Sławomir Sikora, Bartek Świetlik
Rodzińska-Chojnowska, Sławomir Sikora, Bartek Świetlik
Korekta i adiustacja:
Proof-reading:
teksty polskie - Barbara Sawów, Mirosława Dłużniewska, A n n a
Polish - Barbara Sawów, Mirosława Dłużniewska,
Kruk
A n n a Kruk
teksty angielskie - Petet Martyn, Sławomir Sikora, Dariusz Czaja
English - Peter Martyn, Sławomir Sikora, Dariusz Czaja
Instytut Sztuki P A N oraz redakcja "Kontekstów" składa
Institute of Art and the editorial staff of Konteksty would like to
podziękowania Fundacji im. Stefana Batorego za dotację na rzecz
express special thanks Stefan Batory Foundation for the donation
zmiany szaty graficznej "Kontekstów" oraz uzupełnienia i modern
on a new design of Konteksty and modernisation of computer
izację sprzętu komputerowego redakcji.
hardware and software and peripherals
Redakcja " K o n t e k s t ó w " :
Editorial Staff Konteksty:
Redagują: Zbigniew Benedyktowicz, (redaktor naczelny),
Edited by: Zbigniew Benedyktowicz (editor in chief),
Aleksander Jackowski, Sławomir Sikora (sekretarz redakcji),
Aleksander Jackowski, Sławomir Sikora (managing editor),
Danuta Benedyktowicz, Dariusz Czaja, Jarosław jot-Drużycki,
Danuta Benedyktowicz, Dariusz Czaja, Jarosław jot-Drużycki,
Czesław Robotycki
Czesław Robotycki
Doradzają i współpracują: Jerzy Bartmiński, Antoni Kroh,
Collaboration and advice: Jerzy Bartmiński, Antoni Kroh,
Ludwik Stomma, Roch Sulima, Zofia Bisiak
Ludwik Stomma, Roch Sulima, Zofia Bisiak
Projekt graficzny: Wojciech Markiewicz
Design: Wojciech Markiewicz
Redaktor techniczny: Krzysztof Nalewajko
Technical editor: Krzysztof Nalewajko
Adres redakcji: Instytut Sztuki P A N , ul. Długa 28, 00-950
Editorial address: Instytut Sztuki P A N , ul. Długa 28, P L -
Warszawa, skr. poczt. 994, tel. (+48-22) 831 3271/4 wew. 243;
00-950 Warszawa, skr. poczt. 994, tel. (+48-22) 831 3271/4 ext.
fax (+48-22) 831 3149; e-mail: kontexty@plearn.edu.pl
243; fax (+48-22) 831 3149; e-mail: kontexty@plearn.edu.pl
Druk; PLATAN
Kryspinów 189, 32-060 Liszki
3
• ••
r p i
л
1 ne
;•• British
J J Council
• • *
BRITISH
COUNCIL
W
POLSCE
THE
BRITISH
COUNCIL
IN
POLAND
British Council rozpoczęto swoją działalność w Polsce w roku 1938,
a od roku 1948 działa w swojej siedzibie przy A l . Jerozolimskich w
Warszawie. Jest to agencja Zjednoczonego Królestwa Wielkiej
Brytanii do spraw współpracy w dziedzinie kultury i edukacji ze
szczególnym uwzględnieniem nauki języka angielskiego.
Program British Council realizowany w Polsce należy do najobszer
niejszych na świecie. Do znaczących wydarzeń ubiegłego roku należy
zaliczyć otwarcie nowego centrum British Council w samym sercu
Krakowa. Centrum to jest uzupełnieniem sieci bibliotek prowadzo
nych we współpracy z polskimi uniwersytetami.
Główne kierunki działalności British Council w Polsce obejmują:
T h e British Council started wotk in Poland in 1938, and has worked
from its building at A l . Jerozolimskie in Warsaw since 1948. It is the
UK's agency for cultural and educational relations and has a special
responsibility to support the teaching and learning of the English
language.
• współpracę z polskim Ministerstwem Edukacji Narodowej
w zakresie szkolenia nauczycieli i opracowywania programów,
głównie nauczania języka angielskiego;
• wykorzystywanie doświadczeń nauczycieli z krajów
anglojęzycznych w nauczaniu jeżyka angielskiego w ośrodkach
British Council w Warszawie i Krakowie;
• oferowanie w całej Polsce szerokiego zakresu egzaminów brytyjs
kich, łącznie z uznawanymi na całym świecie egzaminami z języka
angielskiego jako języka obcego ( U C L E S - University of Cambridge
Local Examinations Syndicate);
• udzielanie informacji o możliwości podjęcia studiów i nauki
języka angielskiego w Wielkiej Brytanii;
• udzielanie informacji turystycznej w imieniu British Tourist
Authority;
• realizację programu w dziedzinie kultury i sztuki, współpracę
z polskimi artystami, festiwalami i instytucjami kulturalnymi,
prezentację nowatorskich osiągnięć Zjednoczonego Królestwa w
muzyce, teatrze, tańcu, sztukach plastycznych (visual arts), modzie
i wzornictwie;
• working with the Ministry of National Education in support of
the training of teachers and curriculum development, patticulatly
for the teaching of English
• the teaching of English, with its own native-speaker teachers, at
its centres in Warsaw and Krakow
• offering throughout Poland a wide range of British examinations
including English language qualifications
• providing information about opportunities to study and learn
English in Britain
• on behalf of the British Tourist Authority, information for trav
ellers to Britain
• an ambitious programme in culture and the arts, working with
Polish artists, festivals and cultural institutions to ptesent the U K s
achievements in music, theatre, dance, the visual arts, fashion and
design
• conferences, seminars and collaborative ptojects on governance,
public administtation, European themes and the development of
non-Governmental otganisations ( N G O s )
T h e Council's programme in Poland is one of its largest. A recent
highlight was the opening of a new centte on Rynek Glowny in
Kraków which complements a network of libraries run in co-opera
tion with Polish universities. T h e main features of the Council's
work in Poland include:
• with the Polish Science Foundation ( K B N ) , a Joint Research
Programme which supports collaborative ptojects in science, tech
nology, the environment and the social sciences, especially in the
early stages of projects likely to qualify under the European Union's
Framework V programme
• konferencje, seminaria i realizowanie projektów współpracy w
dziedzinie zarządzania, administracji publicznej, zagadnień europej
skich oraz rozwoju organizacji pozarządowych ( N G O s ) ;
• współpracę z Komitetem Badań Naukowych ( K B N ) nad realiza
cją programu badawczego (Joint Research Programme). Program
ten wspiera projekty w dziedzinie nauki, techniki, ochrony
środowiska i nauk społecznych, we wczesnych etapach ich pow
stawania, w celu zakwalifikowania ich do V Programu Ramowego
Unii Europejskiej;
• libraries in Warsaw and, in collaboration with the universities, in
10 university cities
• providing information about sources of support for school and
youth exchanges
• prowadzenie biblioteki w Warszawie oraz, we współpracy z uniw
ersytetami, w 10 miastach uniwersyteckich;
• udostępnianie informacji o źródłach pomocy na rzecz wymiany
szkół i młodzieży.
In all its wotk the Council wotks closely with a wide range of indi
viduals, institutions and government departments.
W swojej działalności British Council wpólpracuje z szerokim
kręgiem osób, instytucji i organów rządowych.
Contact the British Council at:
The British Council
A l . jerozolimskie 59
00-697 Warsaw
The British Council
Rynek Główny 26/ul. Wiślna 2
31-007 Kraków
The British Council
A l . Jerozolimskie 59
00-697 Warsaw
The British Council
Rynek Glowny 26/ul. Wislna 2
31-007 Krakow
www.britishcouncil.pl
tel +48(22) 695 59 00
fax +48(22) 621 99 55
bc.warsaw@britishcouncil.pl
www.britishcouncil.pl
tel +48(12) 428 59 30
tel +48(12) 428 59 40
krakow(gbritishcouncil.pl
www.britishcouncil.pl
tel +48(22) 695 59 00
fax +48(22) 621 99 55
be. warsawf&bri tishcouncil.pl
www.britishcouncil.pl
tel +48(12) 428 59 30
tel +48(12) 428 59 40
krakow(a britishcouncil.pl
4
I
•
FUNDACJA I M . STEFANA BATOREGO
ul. Flory 9, 00-586 Warszawa
tel. (48-22) 848 80 55, fax (48-22) 849 35 61
FUNDACJA
E-mail: batory@batory.org.pl
Nasza strona w Internecie: http://wvvrw.batory.org.pl/
IM. STEFANAB A T O R E G O
Fundacja im. Stefana Batorego została zarejestrowana przez Sąd Rejonowy Warszawa-Praga dnia 7 maja 1988 roku (nr rejestru
F.R.I.56); jest niezależną, niedochodową organizacją pozarządową. Założycielem Fundacji jest George Soros, amerykański
finansista i filantrop, który zainicjował powstanie całej sieci fundacji, działających obecnie w 26 krajach Europy Środkowej
i Wschodniej oraz Azji Centralnej, w Republice Południowej Afryki, Gwatemali, na Haiti oraz w Stanach Zjednoczonych.
Celem Fundacji
im. Stefana
Batorego jest wspieranie
Do priorytetowych
rozwoju
zadań
demokratycznego,
Fundacji
otwartego
społeczeństwa.
należy:
UMACNIANIE POSTAW I INICJATYW OBYWATELSKICH
Pragniemy współtworzyć w Polsce społeczeństwo obywatelskie. Takie, w którym
ludzie nie oczekują, że wszelkie ich sprawy załatwi państwo, ale sami organizują
się wokół swoich potrzeb, przekonań, pragnień. Wspieramy zatem ruch organizacji
pozarządowych - tych, które przyczyniają się do rozwiązywania konkretnych
problemów swych społeczności lokalnych; tych, które pracują na rzecz wyrównania
szans i zmagają się z problemami upośledzenia społecznego; tych, które
przeciwdziałają dyskryminacji kobiet, nietolerancji wobec mniejszości; tych,
które zajmują się szerzeniem zasad państwa prawa i upowszechnianiem kultury prawnej.
ROZWIJANIE WSPÓŁPRACY MIĘDZY NARODAMI
Państwa mają jasno określone granice, natomiast narody i społeczeństwa powinny
się przenikać i wzajemnie wzbogacać. Inicjujemy i wspieramy
działania, które sprzyjają integracji europejskiej, ale również zbliżeniu do
naszych sąsiadów z Europy Środkowej i Wschodniej. Równie ważna jest dla nas
otwartość na kulturę, obyczaj mniejszości narodowych zamieszkujących Polskę i
zrozumienie potrzeby rozwoju ich własnej tożsamości.
UPOWSZECHNIENIE I PODNOSZENIE JAKOŚCI KSZTAŁCENIA
Społeczeństwo otwarte to społeczeństwo wykształcone. Dlatego za jedną z
najważniejszych spraw uważamy wyrównanie dostępu do edukacji zapewniającego
młodzieży równe życiowe szanse. Wspieramy organizacje, inicjatywy, programy
mogące zapewnić poprawienie jakości nauczania i zwiększenie
dostępności wiedzy. Pomagamy szkołom i środowiskom lokalnym,
zwłaszcza z mniejszych miejscowości, które uczą młodzież
aktywności, uczestnictwa w życiu publicznym i postaw prospołecznych.
WSPIERANIE DZIAŁALNOŚCI KULTURALNEJ
Demokracja jest szansą dla prowincji, która przestaje być miejscem dalekim i
gorszym. Wspieramy więc aktywność lokalną nie tylko społeczną, ale także
kulturalną, bo tworzy ona więzi między ludźmi, przybliża nowe wartości, uczy
otwartości wobec różnic środowiskowych, narodowościowych, religijnych.
Swoje zadania Fundacja realizuje w ramach kilkunastu programów. Większość z nich zajmuje się rozpatrywaniem wniosków
1 przyznawaniem dotacji oraz monitorowaniem sposobu i efektów wykorzystania przekazanych środkówfinansowych.Dotacje przyz
nawane są na realizacje konkretnych przedsięwzięć. Przyznajemy również stypendia na studia lub staże. Wnioski o dotacje i stypen
dia rozpatrywane są na zasadzie konkursowej, a w procesie ich rozpatrywania biorą udział specjalistyczne komisje
i eksperci.
5
Polska Sztuka
Ludowa
KONTEKSTY
A N T R O P O L O G I A
K U L T U R Y •E T N O G R A F I A • S Z T U K A
2000 rok L I V nr 1-4 (248-251). Indeks 369403. I S S N 1230-6142. Cena 44 zł
INSTYTUT SZTUKI POLSKIEJ AKADEMII
NAUK
Spis t r e ś c i / C o n t e n t s
ZOFIA
ZBIGNIEW
GOŁUBIEW
BENEDYKTOWICZ
* **
Yi
Od redakcji. Świadectwo fotogram pomiędzy i poza nauką i sztuką
13
From the Editor. Photographic Testimony Between and Beyond Science and Art
TERENCE
WRIGHT
HELENA
DANIEL
GEROULD
HELENA
PETER
BRONISŁAW
WAYNE
WAYNE
SKALNIK
MALINOWSKI
JAMES
CLIFFORD
JAMES
CLIFFORD
CLIFFORD
GEERTZ
TERENCE
WRIGHT
MICHAEL
YOUNG
SŁAWOMIR
SIKORA
ANNA
ZAKIEWICZ
(translated by Maciej Bańkowski)
"Cienie rzeczywistości rzucone na ekran zjawisk": Malinowski, Witkacy
i fotografia (przełożyła Ewa Dżurak)
"Shadows of Reality Projected on the Screen of Appearances": Malinowski, Witkacy
and Photography
Długa droga do Polski (przełożyła Grażyna Kubica)
The Long Road to Poland
Chronologia: Stanisław Ignacy Witkiewicz i Bronisław Malinowski (przełożył
Sławomir Sikora)
Chronology: Stanisław Ignacy Witkiewicz and Bronisław Malinowski
Bronisław Malinowski: wpływ kobiet na jego życie i dzieło (przełożyła Grażyna
Kubica)
Bronisław Malinowski: The Influence of Various Women on His Life and Works
Bronisław Kasper Malinowski i Stanisław Ignacy Witkiewicz. Nauka versus
sztuka w konceptualizacji kultury (przełożył Sławomir Sikora)
Bronisław Kasper Malinowski and Stanisław Ignacy Witkiewicz- Science Versus Art
in the Conceptualization of Culture
"Ogarnia mnie wówczas dziwny niepokój". List do Anieli Zagórskiej
"And Then I Feel a Strange Unrest." Letter to Aniela Zagórska (translated
by Maciej Bańkowski)
O etnograficznej autokreacji: Conrad i Malinowski (przełożył Maciej Krupa)
On Ethnographic Se!/-Fashioning: Conrad and Malinowski
0 autorytecie etnograficznym (w:) Kłopoty z kulturą (fragment) (przełożył
Zbigniew Benedyktowicz)
On Ethnographic Authority, (in:) Predicament of Culture (Fragnxent)
Zaświadczające Ja. Dzieci Malinowskiego (przełożył Sławomir Sikora)
1 Witnessing. Malinowski 's Children
Antropolog jako artysta: fotografie Malinowskiego z Trobriandów (przełożył
Sławomir Sikora)
The Anthropologist as Artist: Malinowski''s Trobriand Photographs
Kiriwina Malinowskiego. Wprowadzenie (fragmenty) (przełożył Sławomir Sikora)
Malinowski's Kiriwina. Introduction (Fragments)
Naoczny świadek. Kiriwina Malinowskiego
The Eye Witness - Malinowski's Kiriwina (translated by Aleksandra RodzińskaChojnowska)
Okiem malarza. O scjentystycznych zainteresowaniach Witkacego
Through the Eye of the Painter. On the Sciendstic Interests of Witkacy (translated
by Bartek Świetlik)
9
17
21
25
37
53
67
81
107
109
133
147
159
169
STEFAN
ŚWIATOSŁAW
OKOLOWICZ
LENARTOWICZ
ANNA
MICIŃSKA
DANIEL
GEROULD
STANISŁAW
I. W I T K I E W I C Z
ANNA
STANISŁAW
MICIŃSKA
I. W I T K I E W I C Z
ANNA
STANISŁAW
MICIŃSKA
I. W I T K I E W I C Z
BRONISŁAW
MALINOWSKI
STUART
BAKER
LECH
SOKÓŁ
STEFAN
OKOLOWICZ
BOHDAN
MICHALSKI
DARIUSZ
CZAJA
JANUSZ
BARAŃSKI
JONATHAN
BENTHALL
JAN
GONDOW1CZ
JANUSZ
DEGLER
GRAŻYNA
KUBICA
Portrety metafizyczne
Methaphysical Portraits (translated by Ewa Krasińska)
O „witkacowskich" fotografiach Józefa Głogowskiego i jego przyjaźni z
Witkacym
Józef Gbgowski's "Witkacy Photographs" and His Friendship with Witkacy (trans
lated by Maciej Bańkowski)
U źródeł czystej formy
At the Roots of Pure Form (translated by Anna Bartkowicz)
Podróż Witkacego do tropików: itinerarium cejlońskie
Witkacy's Journey to the Tropics and Itinerary in Ceylon
Z podróży do Tropików
A Journey to the Tropics (translated by Maciej Bańkowski)
Stanisław Ignacy Witkiewicz - Listy do Bronisława Malinowskiego. Nota od
wydawcy
Stanisław Ignacy Witkiewicz - Letters to Bronisław Małinowski.
Editor's Note (translated by Michał Kłobukowski)
Listy do Bronisława Malinowskiego
Letters to Bronisław Malinowski (translated by Daniel Geroułd and Michał
Khbukowski)
Stanisław Ignacy Witkiewicz. Z podróży do Tropików. Nota od wydawcy
Stanisław Ignacy Witkiewicz - A Journey to the Tropics. Editor's
Note (transłated by Michał Kłobukowski)
Listy z podróży do Tropików
Letters from the Tropics (translated by Danieł Geroułd and Michał Khbukowski)
Staś Witkiewicz w dziennikach Bronisława Malinowskiego (opracowała
Grażyna Kubica)
Staś Witkiewicz in the Diaries of Bronisław Małinowski (compiled by Grażyna
Kubica transłated by Annamaria Orla-Bukowska)
Witkiewicz i Malinowski. Czysta forma magii, nauki i religii (przełożyła
Małgorzata Dzieduszycka)
Witkiewicz and Malinowski: The Pure Form of Magic, Science and Religion
"Szewcy" Witkacego: erotyzm i władza
"The Shoemakers" by Witkiewicz: Eroticism and Power
Artysta metafizycznego niepokoju
Artist of Metaphysical Unrest (translated by Maciej Bańkowski)
Rozmowy istotne Witkacego. Dwugłos polemiczny
Witkacy's Essential Conversations. A Polemical Dialogue (translated by
Aleksandra Rodzińska-Chojnowska)
Malinowski o kolorach. Między estetyką a antropologią
Malinowski on Colour: Between Aesthetics and Anthropology
(translated by Maciej Bańkowski)
Malinowski i Witkacy: między sztuką życia i prawdą absolutną
Malinowski and Witkacy: Between Art of Life and Absolute Truth (translated by
Aleksandra Rodzińska-Chojnowska)
Ten namiot (przełożył Maciej Bańkowski)
That Tent
Menu
Menu (translated by Michał Khbukowski)
Witkacy na świecie. Bibliografia (1963 - 2000)
Witkacy in the World. Bibliography 1963 - 2000 (translated by Maciej Bańkowski)
Wybór prac poświęconych życiu i twórczości Bronisława Malinowskiego
A selection of works devoted to the life and work of Bronisław Malinowski (trans
lated by Maciej Bańkowski)
Noty o autorach
Notes on the Authors
/'•.
10
м
uzeum Narodowe w Krakowie z radością gości wystawę przygotowaną
Redakcję „Kontekstów".
Powodem zadowolenia jest nie tylko wielkie
zainteresowanie,
Z jakim czytamy kolejne numery kwartalnika, znajdując w nim wiele tekstów
analizujących
poświęconej
przez
odkrywczo
główny przedmiot naszych badań, tj. sztukę. Także temat wystawy, w polowie
Stanisławowi
najliczniejszą
Ignacemu Witkiewiczowi, jest nam bliski, posiadamy
bowiem
w Polsce kolekcję jego dziel olejnych oraz sporo rysunków i pasteli, a od
polowy lat sześćdziesiątych
Muzeum nasze przygotowało
sześć wystaw
twórczości
plastycznej Witkacego, z których ostatnia (1998) dotyczyła - podobnie jak obecna - jego
twórczości
fotograficznej.
Jest jeszcze jeden powód zadowolenia ze współpracy przy projekcie „Malinowski
-
Witkacy". W ciągu ostatnich paru lat urządziliśmy w Muzeum co najmniej dwie wystawy,
które otrzymały miano antropologicznych - jedną poświęconą
recepcji dzieła Jana
i drugą dotyczącą filmu i poematu „Pan Tadeusz". Z tym większą zatem
przyczynimy się do realizacji projektu, którego podtytuł brzmi: „U źródeł
Matejki
satysfakcją
antropologicznej
przygody X X wieku".
Zofia Gołubiew
Dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie
T h e National Museum in Cracow is happy to host the exhibition prepared by the
Konteksty editorial team. Our pleasure results not only from the great interest with which
we read the Konteksty quarterly, many of whose articles analyse art - the main object of our
research - in a novatory way, but also because the subject of the exhibition, one half of
which is devoted to Stanisław Ignacy Witkiewicz, is close to our hearts: we possess Poland's
biggest collection of Witkiewicz 's oil paintings as well as many of his drawings and pastel.
Since the mid-1960s our museum has organised six exhibitions of Witkiewicz s works, of
which the last (1998) - like the current display - was devoted to his photography.
There is another reason for our pleasure in cooperating on the "Malinowski - Witkacy"
project: over the past two years our museum has organised at least two exhibitions regarded
as anthropological - one devoted to the reception of Jan Matejko 's works, the other centred
around the film and epic poem Master Thaddeus (Pan Tadeusz). We therefore find
it all the more pleasing to collaborate on a project whose subtitle is "at the well
of 20 -Century
th
anthropological adventure".
Zofia Gołubiew
Director of The National Museum in Cracow
11