114f46449cea32627f8a9d2a3e9be3a4.pdf
Media
Part of Katedra Etnografii Uniwersytetu im. Bolesława Bieruta we Wrocławiu / ETNOGRAFIA POLSKA 1985 t.29 z.1
- extracted text
-
KATEDRA ETNOGRAFII
UNIWERSYTETU I M . BOLESŁAWA BIERUTA W E WROCŁAWIU
Katedra Etnografii Uniwersytetu Wrocławskiego prowadzi prace ba
dawcze w zakresie trzech obszarów terytorialnych, t j . Śląska, Polski
i Europy. Dotyczą one wybranych zagadnień kultury ludowej, jej trady
cji, przeobrażeń i stanu współczesnego.
Z racji położenia geograficznego, od samego początku po I I wojnie
światowej na plan pierwszy wysunęła się problematyka dotycząca k u l
tury ludowej na Śląsku: 1) stanu zachowania zjawisk kultury autochto
nicznej, t j . zastanej na Dolnym Śląsku; 2) kultury grup osiedleńczych
przybyłych z innych stron Polski, z terenów przekazanych Związkowi
Radzieckiemu i reemigrantów oraz 3) integracji kulturowej. Prace w tym
zakresie są nadal kontynuowane, przy czym ostatecznym ich efektem
ma być studium monograficzne pt. „Kultura ludowa Dolnego Śląska"
w opracowaniu dr Henryki Wesołowskiej. Jego zakończenie przewiduje
się po 1985 r. Autorka ta zakończyła natomiast badania i złożyła do dru
k u opracowanie na temat „Śląskie obrzędy rodzinne". Złożone i przy
jęte do druku zostało także opracowanie dotyczące tradycyjnej odzieży
ludowej na Śląsku, doc. dr hab. Barbary Bazielich, będące wynikiem
długoletnich badań terenowych i studyjnych. Na tej samej bazie źródło
wej opracowywane jest przez dr H. Wesołowską zagadnienie kształtowa
nia się nowego stylu życia społeczności wioskowej na Śląsku, na przy
kładzie wybranych miejscowości. Jego zakończenie przewiduje się po
1985 r. Z zakresu kultury społecznej na Śląsku, pod opieką doc. dr hab.
Edwarda Pietraszka, przygotowana została przez adiunkta Katedry,,
dr Wandę Czapran, rozprawa doktorska na temat „Więzi rodzinne
i krewniacze na współczesnej wsi dolnośląskiej". W 1982 г., wychodząc
naprzeciw społecznemu zamówieniu, Katedra (przy współudziale studen
tów i pracowników Muzeum Etnograficznego) rozpoczęła zespołowe ba
dania terenowe w rejonie jeleniogórskim, które przewiduje się na parę
lat, a przedmiotem ich jest uchwycenie tradycji ludowych współczes
nych mieszkańców tego rejonu dla wykorzystania jako> wartości w pracy
kulturalno-oświatowej. Zgodnie z życzeniem zleceniodawcy, przedmiotem
badań były najpierw zagadnienia dotyczące zwyczajów i obrzędów, stro
j u i tekstyliów oraz struktury społecznej. W następnych latach przewi13 — Etnografia Polska, t. 29 z. 1
194
BARBARA BAZIELICH
duje się rozszerzenie problematyki i obszaru badawczego tak, by sukce
sywnie można było zmierzać również do ujęcia monograficznego. Tema
tem długofalowych badań jest również zabytkowa architektura ludowa
na Dolnym Śląsku. Ich faza obecna obejmuje zespół budownictwa typu
łużyckiego (mgr Mieczysław Trojan). Badania te są częściowo realizo
wane przy współpracy z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków we
Wrocławiu.
Prace obejmujące obszar Polski dotyczą szeroko pojętej etnobotaniki, przy czym znaczenie roślin w tradycyjnych praktykach leczniczych
było przedmiotem rozprawy habilitacyjnej dr. Adama Palucha. Tematem
zzakresu kultury materialnej jest „Tradycyjne rybołówstwo śródlądo
we", kontynuowane przez dr. Zygmunta Kłodnickiego, a z kultury spo
łecznej — „Kształtowanie się systemów wartości polskiej ludności w i e j
skiej i robotniczej od schyłku X I X w." w opracowaniu doc. dr. hab.
Edwarda Pietraszka. Ukończenie obydwu prac, opartych na materiałach
terenowych i studyjnych, nastąpiło w połowie 1984 r.
Ostatnim obszarem jest teren Europy, a wybranymi dziedzinami ba
dań podjętych przez doc. dr hab. Barbarę Bazielich są: sztuka ludowa
i problem jej narodowego i regionalnego zróżnicowania oraz ludowa
odzież, jej historyczne i regionalne uwarunkowania. Bazują one na obcej
literaturze przedmiotu i wynikach współcześnie przeprowadzonych badań
naukowych ośrodków różnych krajów. Zakończenie podjętych tematów
przewiduje się po 1985 r. Również w wyniku współpracy z różnymi oś
rodkami naukowymi w Europie dr Z. Kłodnicki i mgr Mieczysław
Trojan uczestniczą w opracowywaniu materiału z zakresu kultury ma
terialnej do europejskiego atlasu etnograficznego, co traktować należy
jako działalność długofalową.
Opracowała: Barbara Bazielich
Do druku przygotowała: Iwona
Kdbzińska-Stawarz