-
extracted text
-
P O L S K A
S Z T U K A
ROK
L U D O W A
X L — 1986
Aries Philippe, Człowiek wobec ś m i e r c i , s. 9
nr
1/2
Białopiotrow icz W o j c i e c h , Zagadnienie sztuki ludowej w malarstwie c e r k i e w n y m
w oparciu o wybrane p r z y k ł a d y z terenu K a r p a t , s. 171
nr 3/4
B y l i n a S t a n i s ł a w . W y o b r a ż e n i e p i e k ł a w ś r e d n i o w i e c z n e j Polsce ( X I V — X V w . ) ,
s. 97
nr
Chrzanowski Tadeusz, Drzewo ś m i e r c i , s. 197
1/2
n r 3/4
Czaja Dariusz, Robot-ycki Czesław, Rodzina wiejska na Podlasiu — w e d ł u g t y g o d
n i k a „ P r z y j a c i ó ł k a " , s. 149
n r 3/4
Gajda Tomasz, Z a n i k a j ą c e zwyczaje i wierzenia z w i ą z a n e ze ś m i e r c i ą , s. 39 ,
.
nr
1/2
Gebert K o n s t a n t y , S k o n a ć przed ś m i e r c i ą , s. 17
nr
1/2
Goldbeig-Mulkiowicz
nr
1/2
Olga, O b r z ę d y ż a ł o b n e i pogrzebowe Ż y d ó w polskich, s. 103
G r ó d e c k a Zofia, Przekaz pokoleniowy w ludowej twórczości hafciarskiej, s. 239
nr 3/4
Jackowski Aleksander, Andrzeja Grzelaehowskiogo r z e ź b y Czarnej A f r y k i , t». 233
nr 3/4
J a c k o w s k i Aleksander,
Kilka
truizmów
i refleksji
na
temat
śmierci,
kultury
ludowej i sposobu patrzenia na jej w y t w o r y , s. 3
nr
J a c k o w s k i Aleksander, P o ż e g n a n i a , s. 131
1/2
n r 3/4
K e n a r o w a H a l i n a , N i g d y za p ó ź n o ! Malarstwo J a n i n y O r y n ż y n y , s. 249
.
.
nr 3/4
Kolbuszewski Jacek, Polska p i e ś ń pogrzebowa. Prolegomena,
.
•
nr
s. 49
.
•
Kolbuszewski Jacek, Wiersze nagrobne z polskich cmentarzy, s. 83 .
Kornecki
Ti]arian, B o c h e ń s k a
.
.
.
seria o b r a z k ó w . . T a ń c a .Śmierci". Przyczynek
t r w a ł o ś c i w ą t k u moralizatorskiego ,,memento m o r i " w ś r o d o w i s k u
do
prowincjo
n a l n y m X I X w., s. 207
" i ' 3/4
K o w a l s k a - L o w i c k a A n n a , L u d o w e w y o b r a ż e n i a , ś m i e r c i , s. 23
K r a s u s k i Wojciech, K r z y ż e
i kapliczki
nr
p r z y d r o ż n e j a k o znaki p o d z i a ł u
1/2
prze
strzeni, s. 225
i " ' 3/4
K r o l l A n t o n i , K r a k o w s k i e bractwo artystyezno-grobowniczo, s. 135 .
.
K r y g Jacek, Umieranie i ś m i e r ć w m y ś l i Dalekiego W s c h o d u , s. 115
Kubiak
1/2
nr 1/2
.
.
.
.
nr 3/4
.
Krzysztof, W o k ó ł fotografii nagrobnej, s. 69
Leach E d m u n d P.., C z y ż b y t r i o b r a n d z k a meduza?, s. 165
nr
1/2
nr
1/2
n r 3/4
Leach E d m u n d R., Poziomy k o m u n i k a c j i i p r o b l e m a t y k i ! t a b u w odbiorze i ro
zumieniu sztuki pierwotnej, s. 159
n r 3/4
Mach Z d z i s ł a w , E d m u n d R o n a l d Leaeh, s. 157
n r 3/4
Maleta A l i c j a , G r a n i t o w a r z e ź b a l u d o w a na wschodnim Podlasiu, s. 221 .
.
.
nr 3/4
M i t c r a J a n , Ś m i e r ć na mojej w s i , s. 45
nr
1/2
Piersiak Tadeusz, B a r o k o w a sztuka dobrego umierania, s. 91
nr
1/2
nr
1/2
R e n i k Krzysztof, O k o n t a k t a c h ze z m a r ł y m i -
ludowe w y o b r a ż e n i a , s. 31 .
.
R o b o t y c k i Czesław. Czaja Dariusz, Rodzina wiejska n a Podlasiu - - w e d ł u g t y g o d
nika . . P r z y j a c i ó ł k a ' , s. 149
Rybaków
n r 3/4
Boris Aleksandrowicz, Makvokosmos
w nnkiokosmosie
s z t u k i ludo
wej, s. 167
n r 3/4
Sadowski Wojciech, O b r z ę d y pogrzebowe
prawosławnych
w w o j . gorzowskim,
s. 47
Sikora S ł a w o m i r , Cmentarz. A n t r o p o l o g i a p a m i ę c i , s. 57
S t o m m a L u d w i k , Poczet k r ó l ó w francuskich. L u d w i k X V I I i u p i o r y , s. 145 .
.
S t o m m a L u d w i k , S z a l e ń s t w o k r ó l a K a r o l a , s. 146
Szanter Zofia, X V I I
Sziomba-Rysowa
U c z t a pogrzebowa
w zwyczajach
1/2
nr
1/2
ni- 3/4
nr 3/4
wieczne i k o n y w k l u c z u m u s z y ń s k i m , s. 179
Zofia,
nr
.
.
.
i wierzeniach
n r 3/4
ludo
nr
1/2
T o m i c k i R y s z a r d . D r o g i w z a ś w i a t y . M a t e r i a ł y do eschatologii A z t e k ó w , s. 109
w y c h , s. 37
nr
1/2
T w a r d o w s k i J a n , Zapisane w brulionie, s. 21
nr
1/2
nr
1/2
RECENZJE
Szewczyk H a n n a , Jacek
Kolbuszewski,
Wierwaze
WSPOMNIENIA
Jackowski Aleksander,
Jadwiga. Wspomnienie
z cmentarza,
s. 1.19 .
.
.
.
POŚMIERTNE
o Jadwidze
Jarnuszkiewiezowej
(1918—1986). s. 253
n r 3/4
J a c k o w s k i Aleksander, J a m n a O i y n ż y n a ( i » 9 3 — 1 9 8 6 ) , s. 252.
Jackowski Aleksander, J ó z e f Janos (1895—1985), s. 122
.
.
.
.
n r 3/4
nr
1/2
RÓŻNE
S u m m a r y of articles
n r 1/2, 3/4
nr 1/2, 3/4
POLSKA
A K A D E M I A
N A U K
•
INSTYTUT
•
SZTUKI
ROK
XLI
198 7
•
•
Nr
1-4
polska sztuka ludowa
W
R
O
Z A K Ł A D
I
C
Ł
A
W
-
N A R O D O W Y
W
A
R
S
I M I E N I A
Z
A
W
A
-
K
O S S O L I Ń S K I C H ,
R
A
K
Ó
W
-
G
W Y D A W N I C T W O
D
A
Ń
S
POLSKIEJ
K
-
Ł
Ó
A K A D E M I I
D
Z
N A U K
IS DEDICATED TO ALEKSANDER JACKOWSKI TO CELEBRATE
THE 40-TH ANNIVERSARY O F THE QUARTERLY A N D 35-TH
ANNIVERSARY O F HIS WORK AS THE EDITOR-IN-CHIEF
Editorial
3
L u d w i k Stomma
T o Jacek
5
S t a n i s ł a w Mossakowski
A n t i q u e a n d Renoissanee decoration p a t t e r n s i n t h e
Wawel porta triumphalis
Zofia Sokolewicz
6
T h e T h e o r y of A r t or o f Folic Culture? F r o m the
proposal of Eugeniusz F r a n k o w s k i to „ P o l s k a S z t u k a
L u d o w a " 1986
Anna Kutrzeba-Pojnarowa
18
There were chapels i n the B e g i n i n g , Chapels weyside
crosses a n d figures i n Z a w o j a , d a t i n g f r o m over h a l f
Tadeusz C h r z a n o w s k i
a c e n t u r y ago
23
A r e There A n y F o l k - b a r o q u e Belies ?
35
Aleksandra Jacher-Tyszkowa
The
Marek Łączyński
O r i g i n a l or Copy ?
Leżajsk
Wood—engrawings
and
59
64
Bronisław Surowiak
Spring, A u t u m n
Anna Kunczyńska-Tracka
W a x V o t i v e Offerings F r o m K r y p n o
M a ł g o r z a t a Mazurkiewicz
Man-resembling stones i.e. punished life
J e r z y Timoszewiez
W h a t does J e r z y
Llu-ir
Origins
47
65
.
S t e m p o w s k i say a b o u t
.
.
.
74
f o l k artV
78
W ł a d y s ł a w a Jaworska
„ D e c o r o ergo s u m " . Some remarks on t o w n folklore
81
Halina Kenarowa
F o l l o w i n g K e n a r . I n the 8 0 t h anniversary o f his b i r t h
87
Olga M u l k i o w i c z - G o l d b e r g o w a
Transformations
of
the
t r a d i t i o n a l Jewish
paper
cut-out
91
W i e s ł a w Juszczak
To Jacek
97
Marcin Czerwiński
T h e t o d a y o f the S y m b o l
100
Stefan M o r a w s k i
I s the modernist w o r l d v i e w alive today'.' .
Jan Twardowski
The G i r l
.
.
.
Z b i g n i e w Raszewski
Magician's V e r i f i c a t i o n
Mieczysław Porębski
Places F o r P a i n t i n g s
Roch Sulima
T h o P h o t o g r a p h y o f Polish Peasants
Jerzy B a r t m i i i s k i
, , Y o u t h i n k i t a n d the d r e a m w i l l see i t " . O n image
105
108
109
\v.
.
I l l
113
i n t e r p r e t a t i o n i n f o l k dream-book
121
K r y s t y n a Szefler ( T u k w a )
T o Jacek
125
Jacek K o l b u s z e w s k i
„ O n feather, bo o n the w a y t h a t I can n o t m a k e " .
Notes on versified f o l k letters
126
H a n n a Szewczyk-Wierzbicka
T o D i e of L o w e . A c o n t r i b u t i o n to analysis o f school
D o r o t a Simonides
Pictographs o f c o n t e m p o r a r y children's albums
Jan Adamowski
Archaisms i n folklore
139
Jacek O l ę d z k i
A C o n t r i b u t i o n t o the d u t y o f Peripatetic Cosidorations
142
Stanisław Węglarz
Understanding the N o t i o n „ C u l t u r e " F r o m Ethnolo
children's compositions
130
gical a n d E t h n o g r a p h i c a l P o i n t o f V i e w . T h e
.
.
135
anti-
methodological study
161
Czesław R o b o t y c k i
Escutcheon a n d A d v e r t i s i n g
155
Ewa Korulska
„ Z a k r ó l a Piasta Polska w y r a s t a " . Some remarks o n
h i s t o r y for c h i l d r e n
159
Antoni Kroh
Brothers
164
L u d w i k Stomma
T h e L i o n a n d The Saint
167
Ryszard Tomicki
Outside the Society — i n the v i c i n i t y of tho d i v i n e
169
Jerzy Wasilewski
Conversion o f St P a u l — conversion, inversion a n d
doubts
177
Zbigniew Benedyktowicz
„ G u e s t i n — God i n " or Godlike strangers
.
.
.
184
R o m a n Roinfuss
M a r i a M a d e j . The Sculpture a n d the Poet
.
.
.
197
E w a FryA-Pietraszkowa
T h e Carpets o f M r s . Tchorzewska
201
A d a m Bartosz
M a r c i n L o r k i e w i c z ' s s t r a w figures
208
212
Bożena Kural
M e a l chest f r o m K r z y s z k o w i e e
Aleksandra Jackowska,
B i b l i o g r a p h y o f Aleksander Jackowski's work-: (1 !)49—
Loszek P u d ł o w s k i
1987)
A u t h o r s o f the y e a r l y „ P o l s k a S z t u k a L u d o w a " (1087)
216
-'23
Summary of Articles
R E D A G U J E Z E S P Ó L : Z b i g n i e w B e n e d y k t o w i c z , E w a F r y ś - P i e t r a s z k o w a , Aleksander Jacko
w s k i (redaktor naczelny), E w a K o r u l s k a (sekretarz r e d a k c j i ) , A n n a K u n c z y r i s k a - I r a c k a , J a n
K r z y s z t o f M a k u l s k i , J e r z y Ł o z i ń s k i , R o m a n Reinfuss (z-ca r e d a k t o r a naczelnogo) oraz: Zofia
B i s i a k , H a n n a Szewczyk-Wierzbicka, J a n Swiderski.
R e d a k t o r techniczny — G r a ż y n a M i ę t u s . T ł u m a c z e n i a — P i o t r Paszkiewicz, Magdalena I w i ń s k a
(ang.), W i e s ł a w Maciejewski i | N a t a l i a S t a s i ń s k a ] (ros.).
Adres R e d a k c j i : I n s t y t u t S z t u k i P A N , u l . D ł u g a 28, 00-950 Warszawa, skr. poczt. 994, t e l .
31-32-71/4, w e w n . 227, 229.
I
O D REDAKCJI
W roku
1987 m i n ę ł o c z t o r d z i o ś c i l a t o d ukazania się pier
wszego n u m e r u
„Polskiej
Sztuki
Ludowej".
Trzydzieści
pięć
naszym zdaniom zakres p r o b l e m a t y k i podejmowanej w
kułach
zamieszczonych w n i n i e j s z y m
numerze —•
arty
jakkolwiek
l a t t e m u , t o jest o d n u m e r u 3/1952 k i e r o w n i c t w o R e d a k c j i o b j ą ł
zaproszonym do w s p ó ł p r a c y A u t o r o m nie s t a w i a l i ś m y ż a d n y c h
Aleksander Jackowski. W związku z tyra p o d w ó j n y m
w y m a g a ń a n i o g r a n i c z e ń o d n o ś n i e t e m a t u — w p e ł n i odzwier
szem, X L I r o c z n i k „ P o l s k i e j S z t u k i L u d o w e j "
jubileu
pragniemy
za
d e d y k o w a ć R e d a k t o r o w i Naczelnemu naszego p i s m a .
Dlatego
zwróciliśmy
się
do
Autorów,
Współpracowników
i P r z y j a c i ó ł naszej R e d a k c j i o u d z i a ł w t y m
przedsięwzięciu.
Wszyscy, k t ó r y c h z a p r o s i l i ś m y serdecznie p o p a r l i n a t z ą
inicja
t y w ę ; z a r ó w n o a u t o r z y , k t ó r y c h a r t y k u ł y u k a z a ł y się w n i n i e j
s z y m numerze, j a k i c i , k t ó r z y z r ó ż n y c h p r z y c z y n t e k s t ó w na
p i s a ć nie m o g l i l u b nie z d ą ż y l i . L i s t y i telefony, j a k i e o t r z y m a
l i ś m y ś w i a d c z ą o t y m , że „ P o l s k a S z t u k a L u d o w a " jest p i s m e m
czytanym
i lubianym
(choć s t u k n ę ł a j e j j u ż
ciedla nie t y l k o e w o l u c j ę , p r o f i l i rozległość z a i n t e r e s o w a ń pisma,
ale t a k ż e oddaje stan b a d a ń i p o s z u k i w a ń w s p ó ł c z e s n e j etno
czterdziestka!);
ś w i a d c z ą t a k ż e , i przede w s z y s t k i m , że n i e p r z e m i j a j ą c ą
młodość
z a w d z i ę c z a „ P o l s k a Sztuka L u d o w a " swemu „ s p i r i t u s
movene"
— R e d a k t o r o w i A l e k s a n d r o w i Jackowskiemu.
l o g i i , f o l k l o r y s t y k i i b a d a ń n a d s z t u k ą l u d o w ą , p o p u l a r n ą i zja
w i s k a m i p o g r a n i c z n y m i . Odzwierciedla r ó w n i e ż s y t u a c j ę
nego
przedmiotu
w Polsce anno
Rolę
naszych
zainteresowań
—
głów
sztuki
ludowej
najlepiej
ocenić
1987.
dorobku
Aleksandra
Jackowskiego
m o ż n a nie t y l k o n a podstawie umieszczonej t u b i b l i o g r a f i i Jego
prac, ale t e ż poprzez stwierdzenie, czego w t y m numerze nie m a .
N i e m a mianowicie a n i jednego a r t y k u ł u o sztuce nieprofesjo
n a l n e j , c h o ć przez t y l e l a t z d ą ż y l i ś m y p r z y w y k n ą ć , ż e zawsze
c o ś jest. A l e ć p r z e c i e ż jest t o , J a c k u , o d t r z y d z i e s t u p i ę c i u l a t
jeden z nielicznych n u m e r ó w bez Twojego t e k s t u .
A z a t e m , Wielce Szanowny Panie Redaktorze, albo lepiej
L i s t y t e w s p i e r a ł y nas i d o d a w a ł y n a m o t u c h y w c h w i l a c h
t r u d n y c h — t y m t r u d n i e j s z y c h , że przez p ó ł r o k u
nam
brakowało
duchowego wsparcia i p o m y s ł ó w R e d a k t o r a Naczelnego,
przed k t ó r y m przez t a k i okres w ł a ś n i e u d a ł o n a m się u k r y w a ć
c a ł e p r z e d s i ę w z i ę c i e . W s z y s t k i m t y m , k t ó r z y u d z i e l i l i n a m swo
jego poparcia jeszcze raz serdecznie d z i ę k u j e m y .
— Jacku Drogi! t u m a m y największą t r e m ę , ponieważ T y właś
nie najlepiej ocenisz i w y c h w y c i s z wszystkie nasze b ł ę d y i nie
dociągnięcia. Jacku Drogi, ofiarowujemy Ci ten numer. T w ó j
Jubileuszowy,
choć
—
perfidnie
—
zrobiony „ z a
plecami".
N a s z ą — nas i w s z y s t k i c h A u t o r ó w — „ p o r t a m t r i u m p h a l e m " —
n a T w o j ą c z e ś ć . W z n i e s i o n ą , j a k nas b y ł o s t a ć najlepiej. N i e c h
„Pol
s y m b o l i c z n y m w y r a z e m i n t e n c j i nas w s z y s t k i c h b ę d z i e — u m i e
skiej S z t u k i L u d o w e j " w m i n i o n y m czterdziestoleciu. N i e t y l k o
szczony j a k o pierwszy — a r t y k u ł D y r e k t o r a I n s t y t u t u o p o r t a
Nie
będziemy
tu
podsumowywać
całej
działalności
dlatego, ż e u w a ż a m y , iż pismo ż y j e , r o z w i j a się i dalecy j e s t e ś m y
t r i u m p h a l i s w ł a ś n i e . Ż y c z y m y t e ż — zawsze się c z e g o ś ż y c z y
od tego, b y t r a k t o w a ć j e j a k Szacownego J u b i l a t a . Przede wszy
w momentach uroczystych — Tobie (i nam!)
s t k i m dlatego, ż e s ą d z i m y , iż p a n i o m o k o ł o czterdziestki nie w y
pod
następnych,
T w o i m okiem powstających, ciekawych n u m e r ó w
już
Pisma.
p a d a p r z y p o m i n a ć , ż e b y ł y k i e d y ś m ł o d s z e , ł a d n i e j s z e ( ?) c h o ć
może... mniej interesujące. Chcielibyśmy powiedzieć t y l k o ,
że
Redakcja
3
I
I
