4ec54c47cc51df7290f2d915273c0afa.pdf
Media
Part of Spis treści / ETNOGRAFIA POLSKA 1982 t.26 z.1
- extracted text
-
ETNOGRAFIA POLSKA
XXVI
Zeszyt 1
P O L S K A
I N S T Y T U T
A K A D E M I A
H I S T O R I I
K U L T U R Y
N A U K
M A T E R I A L N E J
ETNOGRAFIA POLSKA
.XXVI
Zeszyt 1
WROCŁAW • WARSZAWA • KRAKÓW • GDAŇSK • ŁÓDŹ
ZAKŁAD NARODOWY IM. OSSOLIŃSKICH
WYDAWNICTWO POLSKIEJ AKADEMII NAUK
1982
REDAKTOR:
SEKRETARZ
OPRACOWANIE
WITOLD
REDAKCJI:
TOMU:
DYNOWSKI
KRYSTYNA
IWONA
MAŁKOWSKA
KABZIÑSKA-STAWARZ
C Z Ł O N K O W I E R A D Y R E D A K C Y J N E J : JÓZEF B U R S Z T A ,
M A R I A B I E R N A C K A (PRZEWODNICZĄCA), M A R I A
FRANKOWSKA,
JADWIGA KLIMASZEWSKA, ANNA KUTRZEBA-POJNAROWA, WANDA PAPROCKA,
ZOFIA SZYFELBEJN-SOKOLEWICZOWA
Adres Redakcji: 00-140 Warszawa, u l Świerczewskiego 105
Okładkę projektował E d w a r d Kostka
Redaktor Zyta Kwiecińska
Redaktor techniczny Iwona K a r w a c k a
©
Copyright
by
Zaklad
Narodowy
im.
Printed
Ossolińskich
in
—
Wydawnictwo,
Wroclaw
Poland
Z a k ł a d N a r o d o w y im.' Ossolińskich — W y d a w n i c t w o . Wroclaw/ 1982.
N a k ł a d : 700 egz. Objętość: a r k . w y d . 23,40, a r k . d r u k . 19,88, a r k .
A , - 26. P a p i e r d r u k . s a t . k l . I V , 70 g, 70 X 100. O d d a n o do skła
d a n i a 1 V I I 1 9 8 1 . P o d p i s a n o do d r u k u 15 X I 1982. D r u k ukończono
w l i s t o p a d z i e 1982. W r o c ł a w s k a D r u k a r n i a N a u k o w a . Z a m . 1136/82.
H - 9 . C e n a zł 1 0 0 . —
1982.
SPIS TREŚCI
Profesor P e t r u Caraman — Hanna Volovici (Jassy)
11
ARTYKUŁY
M a r i a P a r a d o w s k a — Obraz I n d i a n A m e r y k i Południowej w Polsce
X I X w . Część I I
Streszczenie w języku angielskim
Joanna T o k a r s k a , Jerzy S. W a s i l e w s k i , Magdalena
Zmysłóws к a — Śmierć jako organizator k u l t u r y
Streszczenie w języku rosyjskim
Mirosława D r o z d - P i a s e c k a — Postawy mieszkańców w s i w sytuacji
k o n f l i k t o w e j zaistniałej na t l e komasacji
Streszczenie w języku rosyjskim
Andrzej S t a w a r z — Przegląd p r o b l e m a t y k i badań nad kulturą r o b o t n i
czą w Polsce (ze szczególnym uwzględnieniem badań najnowszych) .
.
Streszczenie w języku rosyjskim
Bożena L e w a n d o w s k a — Stan badań k u l t u r y muzycznej górali Pol
skich K a r p a t
Streszczenie w języku rosyjskim
Ján O l e j n i k — Przesądy, wyobrażenia i czynności magiczne mieszkańców
Wysokich T a t r , związane z budową domu i domostwem .
.
.
.
.
Streszczenie w języku r o s y j s k i m
13
76
79
114
115
141
143
165
167
194
197
220
STUDIA I MATERIAŁY
Leszek D z i ę g i e l — Wnętrza zagród chłopskich w e współczesnym K u r d y stanie i r a c k i m
Ryszard V o r b r i c h — Produkcja garncarska Dogonów
A n n a S z y f e r — Małe miasteczka a kształt k u l t u r o w y obszarów górskich
Ewa
Z a w i e j s k a — Hodowla i pasterstwo na Żywiecczyźnie w X V I I X V I I I w . w świetle trzech podstawowych p u b l i k o w a n y c h źródeł .
.
.
Streszczenie w języku rosyjskim
Urszula L e h r - L e n d a — Wierzenia i zabiegi magiczne zabezpieczające
zagrodę
Streszczenie w języku rosyjskim
Wanda J o s t o w a — Przemiany domu podhalańskiego związane z rozwo
j e m urządzeń ogniowych
223
245
267
271
276
277
283
285
6
KRONIKA
Mongolia 1980 — badania terenowe Ekspedycji Etnologicznej P A N — Iwona
Kabzińska-Stawarz
Zakończenie polskich badań w Kurdystanie i r a c k i m — Leszek Dzięgiel .
.
Konferencja poświęcona badaniom k u l t u r y ludowej w Karpatach i na Bał
kanach — Maria Gładyszowa, Danuta Tylkowa
K u l t u r a i sposób życia proletariatu przemysłowego i rolnego od jego począt
ków do schyłku X I X w. K o l o k w i u m naukowe w K a r l - M a r x - S t a d t , 3-5 X I
1980 r. — Edward Pietraszek
Wystawa „Rytuały śmierci" w Musée de 1'Homme w Paryżu w 1980 r. —
Irena Turnau
Wystawa fińskich kobierców „Ryijy" w Renwick Gallery w Waszyngtonie
w 1980 r. — Irena Turnau
295
296
299
301
304
304
RECENZJE I A R T Y K U Ł Y R E C E N Z Y J N E
Barbara O l s z e w s k a - D y o n i z i a k ,
K u l t u r o w y kontekst zbrodni. S. C.
Varma, The B h i l K i l l s , Delhi 1978, K u n j Publishing House, ss. 386 .
J. Štika, Lidová strava na Valašsku, Ostrava 1980, ss. 170 — Zofia
Szromba-Rysowa
Néprajz, A Magyar múzeumok kiadványainak bibliográfiája, 1945 — 1974,
oprac. Zoltán Héthy, Ildikó Т. Horváth, László Ormosi, Budapest 1976,
ss. 135 — Leszek Hensel
307
314
316
СОДЕРЖАНИЕ
Профессор Петру Караман | — Ханна Воловича (Яссы)
СТАТЬИ
11
.
-Мария Парадовска — Представления об индейцахЮжной Америки в Польше в X I X в.
Часть И
Резюме на английском языке
Иоанна Токарска, Ежи С. Василевски, Магдалена Змьгсловска — Смерть как
организатор культуры
Резюме на русском языке
Мирослава Дрозд-Пясецка — Позиции жителей деревни в конфликтной ситуации,
возникшей на почве ликвидации чересполосицы
Резюме на русском языке
Анджей Ставаж — Обзор проблематики исследованийпо рабочей культуре в Польше
(с особенным учетом новейших исследований)
Резюме на русском языке
Вожена Левандовска — Состояние исследований по музыкальной культуре гуралей
польских Карпат
• • .
Резюме на русском языке
Ян Олсйник — Суеверия, магические представления и действия жителей Высоких
Татр, связанные со строительством дома и двором
Резюме на русском языке
, , .
13
76
79
114
115
141
143
165
167
194
197
220
ИССЛЕДОВАНИЯ И МАТЕРИАЛЫ
Лешек Дзенгель— Интерьеры крестьянских дворов в современном иракском Кур
дистане
Рышард Форбрих —Гончарное производство Догонов
' . .
Анна Шифер —Маленькие города и культурный облик горных территорий
. . . .
Эва Завейска — Скотоводство на Живецкойземле в X V I I - X V I I I вв. в свете трех осно
вных опубликованных источников
Резюме на русском языке
Уршуля Лехр-Ленда — Поверья и магические приемы попредохранению двора
. .
Резюме на русском языке
Ванда Иостова — Преобразования подгальской избы, связанные с развитием огне
вых устройств
223
245
267
271
276
277
283
285
8
ХРОНИКА
Монголия 1980 —полевые исследования этнологической экспедиции ПАН — Неона
Кабзиньска-Ставаж
Окончаниепольских исследований в иракском Курдистане —Лешек Дзенгель . . . .
Конференция по исследованиям народной культуры в Карпатах и на Балканах —
Мария Гладыш, Данута Тылькова
Культура и образ жизни промышленного и сельского пролетариата со времени его
начала идо конца X I X в.Ученый коллоквиум в Карл-Маркс-Штадте, 3-5 X I 1980г.
— Эдвард Петрашек
Выставка „Ритуалы смерти" в Музее де л'омм в Париже в 1980г. —Ирена Турнау
Выставка финских ковров „Рыйийы" в Ренвик Галлери в Вашингтоне в 1980г. —
Ярена Турнау
295
296
299
301
304
304
РЕЦЕНЗИИ
Барбара Ольшевска-Дыонизяк, Культурный контекст преступления, s. с. Varma,
The Bhill Kills, Deli 1978, Kunj Publishing House, 386 стр
Я. Штика, Lidová strava na Valašsku, Ostrava 1980, 170 стр. — СофияШромба-Рысова
Néprajz, A Magyar múzeumok kíadványainak bibliográfiája, 1945-1974, составил Zoltan
Hethy, Ildikó Т. Horváth, László Ormosi, Budapest 1976, 135 стр. —Лешек Хенсель
307
314
316
CONTENTS
! Professor Petru Caraman I —
Hanna Volovici (Jassy)
11
ARTICLES
M a r i a P a r a d o w s k a — Portrayal of South America Indians as seen b y
Poles i n X I X Century. P a r t I I
Summary i n English
Joanna T o k a r s k a ,
Jerzy S. W a s i l e w s k i ,
Magdalena
Zmysłóws к a — Death as an Organizer of C u l t u r e
Summary i n Russian
.
.
Mirosław D r o z d - P i a s e c k a
— The attitudes of r u r a l inhabitants i n
conflicting situations created by connurbation
Summary i n Russian
Andrzej S t a w a r z — Review of the problems w h i c h were the subject of
research i n t o workers' culture i n Poland ( w i t h p a r t i c u l a r stress on
recent times)
Summary i n Russian
Bożena L e w a n d o w s k a — Progress of the research into the musical c u l
ture of the highlanders i n the Polish Carpathians
S u m m a r y i n Russian
Ján O l e j n i k — Superstitions, imagination and magic of the people of the
H i g h Tatras when constructing a house or homestead
Summary i n Russian
STUDIES A N D
Zawiejska
—
79
114
115
141
143
145
167
194
197
220
MATERIALS
Leszek D z i ę g i e l — Interiors of peasant farmsteads i n contemporary
Iraqui Kurdistan
Ryszard V o r b r i c h — Pottery of the Dogons
A n n a S z y f e r — Small villages and the State of C u l t u r e i n the mountaineous/ regions
Ewa
13
76
A n i m a l breeding
and
shepherding
i n the
223
245
267
Żywiec
region i n the X V I I - X V I I I centuries i n the l i g h t of the three published
sources
S u m m a r y i n Russian
Urszula L e h r - L e n d a — Belief? and magic for the protection of f a r m
steads
Summary i n Russian
271
276
277
283
10
Wanda J o s t o w a — Changes i n the construction of houses i n the SubCarpathian regions and the development of f i r e places
285
CHRONICLE
Mongolia 1980 — Regional research b y the P A N Ethnological Expedition —
Iwona
Kabzinska-Stawarz
.
End of Polish Research i n the I r a q i K u r d i s t a n — Leszek Dzięgiel . . . .
Conference devoted to research on c u l t u r a l folklore i n the Carpathians and
the Balkans — Maria Gładyszowa, Danuta Tylkowa
C u l t u r e and the l i v i n g standards of the i n d u s t r i a l and a g r i c u l t u r a l prole
t a r i a t f r o m its beginnings to the end of the X I X Century. Scientific
meeting i n K a r l — M a r x — S t a d t , November 3-5, 1980 — Edward Pietraszek
E x h i b i t i o n "Death R i t u a l s " i n the Musee de l'Homme i n Paris i n 1980 —
Irena Turnau
E x h i b i t i o n of F i n n i s h Carpets „Ryijy" i n Renwick Gallery i n Washington
i n 1980 — Irena Turnau
295
296
299
301
304
304
REVIEWS A N D R E V I E W A R T I C L E S
Barbara O l s z e w s k a - D y o n i z i a k ,
The C u l t u r a l Context of Crime.
S. C. Varma, The B h i l K i l l s , D e l h i 1978, K u n j Publishing House, ss. 386
J . Štika, Lidová strava na Valašsku, Ostrava 1980, ss. 170 — Zofia
SzroraЪа-Rysowa
Néprajz, A Magyar múzeumok kiadványainak bibliográfiája. 1945-1974 Zoltán
Héthy, Ildikó Т. Horváth, László Ormosi, [ed.] Budapest 1976, ss. 135 —
Leszek Hensel
307
314
316