Z Kolonii do Opoczna. Przyczynek do dziejów "wędrówki motywów" / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1985 t.39 z.1-2

Dublin Core

Tytuł

Z Kolonii do Opoczna. Przyczynek do dziejów "wędrówki motywów" / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1985 t.39 z.1-2

Opis

Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1985 t.39 z.1-2, s.119-120

Twórca

Anacka-Łyjak, Maria

Wydawca

Instytut Sztuki PAN

Data

1985

Relacja

oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:3291

Format

application/pdf

Język

pol.

Identyfikator

oai:cyfrowaetnografia.pl:3085

PDF Text

Text

CL

Ь

,.:

Л

Mapa 23. R u c h l e t n i s k o w y . I I . ; 1) ilośó l e t n i k ó w na i z b ę
p r z e z n a c z o n ą do wynajęcia.; a) m n i e j n i ż jeden l e t n i k , b)
2 l u b 3 l e t n i k ó w , c) p o n a d 3 l o t n i k ó w , d) nie m a l e t n i k ó w ;
2) r u c h l e t n i s k o w y od 1927 r. silnie rozwija s i ę ; 3) r u c h
l e t n i s k o w y od 1927 r. s ł a b o rozwija s i ę ; 4) granica w p ł y w ó w
stacji kolejowych Czarny Dunajec i B a b a W y ż n a ; 5) ź r ó d ł a
mineralno (siarczane); 6) d o c h ó d na gospodarstwo z r u c h u
letniskowego; 6) mniej niż 50 z ł ; 7) 50—100 z ł ; 8) p o n a d
150 z ł ; 9) miejsca w y r ę b u m i ę s a ; 10) piekarnie; 11) i c h za­
sięgi h a n d l o w e ; 12) pensjonaty czynne

М а р а 22. B u c h l e t n i s k o w y . I . , 1) w a r u n k i ? p r z y r o d z o n e ;
a) p o n i ż e j 30, b) 37—48, c) 50—54, d)^ 56—58, e) 60—62,
f) 67; I I . frekwencja l e t n i k ó w w 1933 г.; 1) poniżej_50 o s ó b ;
2) 50—100 o s ó b ; 3) 100—200 o s ó b ; 4)' 2 0 0 — 3 0 0 ' o s ó b ; 5)
ponad 300 o s ó b , 6) nie m a l e t n i k ó w ; I I I . u r z ą d z e n i a tech­
niczne; a) 22—25, b) 27, c) 30—32, d) 36—37, e) 39—41,
f) 49—58; I V . N a p ó ł n o c od l i n i i — we wsiach jest ponad
2 0 % d o m ó w 3-izbowych; V . W i l l e (topograficzne).

M a p y rys. W . Leszczycka. M a p y IR, 17, 21 p r z e d r u k z art. S. Leszczycki, Oblicze wsi orawskiej,
na r o k 1947, K r a k ó w Fot. autor

„Przyjaciel Spiszą i Orawy", Kalendarz

Maria A n a c k a - Ł y j a k

Z
PRZYCZYNEK

W r o k u 1981 K r a j o w a

KOLONII

DO

DO

DZIEJÓW

Agencja W y d a w n i c z a o p u b l i k o w a ł a

t e k ę z a t y t u ł o w a n ą Wzory polskich

haftów

ludowych,

obejmującą

OPOCZNA
„WĘDRÓWKI

M O T Y W Ó W

przez Petera Qucntella w K o l o n i i w r. 1536. Z a l e ż n o ś ć
o p o c z y ń s k i e g o ze z b i o r ó w P a ń s t w o w e g o M u z e u m

haftu

Etnograficz­

d w a n a ś c i e tablic o p a t r z o n y c h k r ó t k i m tekstem. W y b o r u v. z o r ó w

nego w Warszawie od jogo X V I - w i e c z n e g o p i e r w o w z o r u o k r e ś l o ­

z k o l e k c j i P a ń s t w o w e g o M u z e u m Etnograficznego w Warszawie

nego jako „ b o r d i u r a z p t a k a m i " (Vogelbordure) jest zdumiewa­

d o k o n a ł a E l ż b i e t a Piskorz, b ę d ą c a l a k ż e a u t o r k ą t e k s t u .

jąca, i bezsporna. W p r a w d z i e w k a t a l o g u o p r a c o w a n y m przez

N a s i ó d m e j z k o l e i t a b l i c y pokazano haft o p o c z y ń s k i zdo­

N i n ę Gockerell (s. 60, i l . 07, n r k a t . 21) znajduje się i i n n y p r z y k ­

b i ą c y p r z y r a m o k koszuli j a k o p r z y k ł a d h a f t u liczonego, zwią­

ł a d podobnego m o t y w u :

zanego ściśle ze s t r u k t u r ą p ł ó t n a . W p o d a n y m p r z y k ł a d z i e głów­

z p r z e ł o m u l a t 1741 i 1742, r ó ż n i się on j e d n a k (ił. 2) w szcze­

n y m elementem k o m p o z y c y j n y m s ą p o w t a r z a j ą c e się r y t m i c z n i e

g ó ł a c h od

pary

i nie m o ż e b y ć u w a ż a n y za, p i o r w o w z ó r h a f t u

ptaków

dziobkami,

(prawdopodobnie gołębi)

rozdzielonych

kwiatkiem

zwróconych
o

pionowej

do

siebio

t e k i nie

wyjaśnia,

Petera

Quentella

opoczyńskiego.

Stefania K r z y s z t o f o w i e z w k s i ą ż c e O sztuce ludowe]
wsi w formie

na p o p u l a r n y

oficjalnej

mal

wzorniku

(il.3).

w

Polsce

(Warszawa 1972. s. 11]) k o n s t a t u j e : „ H a f t p o j a w i ł się na polskiej

pochodzenia tego m o t y w u , co nie m o ż e budzie zdziwieniu z u w a g i
charakter p u b l i k a c j i

podanego we

płótnie

ulistnionej

ł o d y ż c e ; od n a s t ę p n e j p a r y p t a k ó w d z i e ł i je bardziej rozbudo\ \ a i m ł o d y ż k a z trzema k w i a t k a m i . A u t o r k a

motywu

p o ł u d n i o w o n i e m i e c k i h a f t na

wzorów

bezpośrednio

zaczerpniętych

ze

sztuki

( . . . ) " . P r z e ś l e d z e n i e d r o g i , j a k ą w czasie i przestrzeni

P r z y p a d e k z d a r z y ł , że o m a w i a n y m o t y w o d n a l a z ł a m , w nie­

odbył motyw

identycznej formie,

w z o r n i k a Petera Quentella z K o l o n i i — b y ć m o ż e poprzez h a f t

w pracy N i n y

Gockerell

tn.chia.r (Katalogu de.-. Bayorisohen N a t i o n a l m u s e u m s

StickmusterMiujchen.

dworski,

„ b o r d i u r y "'• p t a k a m i " , z a n i m z X V I - w i e c z n e g o

mieszczański lub kościelny —
2

t r a f i ł w latach

B a u d X V I ; Deusteher K u n s t v e r l o g 1980) . B o p r o d u k o w a n y na

dziestych X I X w . ,

stronie 19 ( i l . 1), pochodzi z w z o r n i k a (Modełbuch)

r a m e k koszuli o p o c z y ń s k i e j , pozostawiam etnografom.

1

wydanego

dwu­

w formie p r a w i e nie zmienionej, na p r z y -

119

••iiiiiiiiiHinniiiiiiumiiiuiniiiiiuiniiiiiiiiiuiuiimiuifiiiiiffiiiiiiiifil

I

v e.ss8.. -.- v

v %• в.5й-. v ... -.«..«г.. v . . .
v
|
• !•«
h.-r
aaa
, *5ss.
яяаяв "aS
a5
aa
. T mmm
•••*<
-ss«-saaa •
.aS
a aM
<^a
S.яаа
aa _, -SS-T
a a a a _.к" -ss.
" 5 5 ".s."s
. "SS. „
a at
|
ш . . a
mmm
mum mum
mmu
mmm
mum
mmm
umm jmrnm
- mim "mm С
S ' .ssv.ss". * .sr. .sr. • . s r . . s r . -s.r .ssv «ss% •s.s • • % • • • » • - 1
л я . ,

s

e

e

S .s5* is«- -ss.
e

-ss.- -ss. mss*

35 mmm ** • я * а •
. ввая. . I I
r.

m
. . .
28 8" "
" S S . «SS"
"
" •5a5. . mmm
."SS.
SS
m
m
•••••
a
ш
. a i
. I n , • • • •

.ss" "a. - r .ss-

-

l ' A - 4 F Л.Л W

"ss. • .ss" "Is.- "ss. •

"ss." "8 z

mmm 22.
я mmm
I M
• mmm - явя
a m
a яяя i " яSя
aaa

a a- aI f. f * iaaa
• . i
mmm
вам,
"
" шав
SS. «
5 Г "SS^T
" S S T ". S
5S5".шит
SSS. "
" aaa
S S S " 1mmm
5
"SS.
яая
". S
a a.a a a
ааааа
aaa.a
a
т
aaa a
а"я
" m mi
• •

. .85"

щ

л -•-

л

V

л

»
2
m
m
m
m

"SSS" . 3



ш Я Ш . a a a ЯЖЯ''аВЯ~ • Ява
a «
mmm
M аl я• • ••" й"* . ". Я *
Я Я aa a
a aaa a
а а• •а• 'я• •я* '. aяa а
а «а• •а•а• .а. а. а а я я а в а
а в а в

1.*%8>.i.W

i a и ш я я я a a a a a a a a a a a a a a a . a a a a a mmm mmm mmm mmm .aaa a a a a a a area

i i i
t
а5аввва_ •• ваяемаЯ
mmmmmm aaaaaaa
a . . a a a .aaaaa a
5 5 я в 5 я я • * я В И . , Ш Ш т - ттш • mm
„ a a . -a . . a a
a
aaaąąa
aaaa
a
aaaaa
..
а.
.
S S"Ł» '"-KSS"--' 5 ш " Я . - i " " . " " . а
S B
SSS
a
SSS

ввав
. 5вава
ааяа
а -- ' ваша
вааа .
в в ва н
а
яв
'
a
a
a
a
a
ааа
а. .а
ва •
fi SSSS
SSS" " . . " - a " " 5 . " 8 % S "• • a в
" . . "а "вав
5 5 5 • 2 2a 5a% Ii . "аS вам,
S
S
.2"
"SSL* 2
*J»22 S
.55555

5 5 .•
я . . . a . • - . a . aa
.
"a
ga, а
. " " .. яая
5"
- . . a. a
а" " в
ая. .я
я a . at
яаа
яаа
•* . .

Б
5 SSI '
5 3 mm
5 я 5 5 я ' a a a - a a aaa a ая
aa
.aa я
a . яаа
ааа
вва
и" и 2 ттш
ааа
•••••>• а
S n m
5 я а " a a a S a a 5 5 5 5 a a S S a a а ваша
ввя а
2
2
2
.
*
.
5
S
яввва,
авара
а




*

»



»
аг
S Шш • ' *
mmmm aEaaaaSa a a в а в я я я ааавав
а mmmm я
m
52"5"» umm.
. 5 5 *а5|5
**J*mm
.
•2222* 22_« 2
З а в а -•• ' «
В я я я я я я а » a ą j i a a я я я я яавва
в в а я • . ,. •
S
. ^ав
? -52*«*|
а
а *а
.._«•„.
я
51Я_
2
55а
в5 «••••
аа.в
а •
m 5 5 5 "' В
ввав
a a . mm a . . a a „222*
. 5 .а. "а 5а« в
%авв
aa. а
яa
вваввв
а_
•••»
.
ВSna
3
aa.a
aa . a a . -aВа
.aa
S z 5 _ l ! _ "а
_ "аааа«в_
_5,.25S
а
.
аяяяаава.. ашяяяяяя
и
• • 1 _ _
2
в
а а ш . • ' " в а м в ш я Г . ' mmmm .,...
a
- S S 2 K.'-«г
2 « " JIB SХ5 К
S2
51
." »
в •5aa5aaSa.5a a
'••яш

ява
2
•*.«••«
-222-Й1
.
5 3 8 . • • * « в mmv- • aSaa ввава .
ашавваав_
• авааааав..
ааа
а
ававв • • • * • и
aaaaa *_
•••К—• - • ! г
.
aа а. .aвa
a<' >(ааа
v a a aвав а
• . . аaяaа
в .Ш'.'аааа
ва м
8
аааааs а аЯа а и и* а аваяя
шва т
. . « • в а ш .вяааа»_«аВ«а
- •i > » > . " " > " " ""22"222|«
• 5

^
^
^
^
i
f
.
5
«
5
5
a
*
s
j
iiin'Miitt 5
шмааа
а5тr " S
т- -и" S
ааш.в
ааааа
SSS58SSS5.
.SSSSnSSS
: S 5 Sа
V ^Я" 5-«
K K :а.аа
:S5^S
5SI.
•ш
в 5а аВв 5 S
яаяа.ааааа
ааа a a . а . а
а>
8 S« aSaaSS a . a a a ą a . a
aa",a
„SSSS^aSSS
5 5 5 " a " 5 " " a я-аяваавваая
5""S"-"SS
a
a
"
a
5S
а"|5аяв5аа!я".«Вваавава
а
аа
ая
а
а
ваш
а
В
S S
f
S
a
S
e
P
:
i
s
S
«
5
2
!
!
2
.
S
S
5
S
B
.
.
8
5
"
5
"
8
.
*
5
S
a
"
S
a
a
a
a
a
a
S
S
a
м«5ваааааа
a
a
a
а
я
_
в
а
в«
a . aaaaa aaaaaaaaaa
-_2i*»2
• • •i • И I Sаa в
i •ама.авааа
• аяявяавав
a a a a a a a a в а а а в» ваааав
я
яаВааавая
В 2 2 1 2 2 5 2 " - S S S I S S a a S a S a a S S a S S S a « S 5 f 5 a " a . . • а •5а5555а|в" 2.{аавав
ш

шж

: f

r

e

в

1

-

В

ж

й

*aS-SsllI
"s:s5!:.-BsE

a

i^5%

KW"

M

5

IБ. , 5 5 в «
a 5a5.3.5.Я«8 я
а уS«S l S
яa «
- -a. .я .; .. .»- -• .«- - . *- - —
в —
-5«
8"."5"-":-.-Г.":" 5
^ . я. ". 5
8 .5 я
5явяшя5«5 1
SłS
» . •- « « . - 8 " . —
- IS S a
. .%
a a5' aЛs8a- в^ пЧ. 5м. а" .я*&• *% 8 . % 8 . " ^ "^2^% 5 %
• .a8«в а Л
— — —
— —
«г
я

8

м

8

в

в

в

в

в

ж

Cytat

Anacka-Łyjak, Maria, “Z Kolonii do Opoczna. Przyczynek do dziejów "wędrówki motywów" / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1985 t.39 z.1-2,” Cyfrowa Etnografia, Dostęp 30 czerwca 2022, https://cyfrowaetnografia.pl/items/show/10723.

Formaty wyjściowe